Katliam (film)
Vikipedi, özgür ansiklopedi
Git ve: kullan, ara
Katliam
Amerika'da yayınlanan filmin afişi
Özgün ad The Texas Chainsaw Massacre Part 2
Slogan Sessizliğin on senesinden sonra... Vızıltı geri döndü. (After a decade of silence... The buzzz is back!)
Yönetmen Tobe Hooper
Senaryo yazarı L.M. Kit Carson
Oyuncular Dennis Hopper
Caroline Williams
Bill Johnson
Bill Moseley
Jim Siedow
Görüntü yönetmeni Richard Kooris
Kurgu Alain Jakubowicz
Film müzikleri Tobe Hooper
Jerry Lambert
Yapım yılı, ülkesi 1986, ABD
Yapım şirketi Cannon Films Inc.
Pathé Films Inc.
Süre Kesik Versiyon:
89 dakika
Uzatılmış Versiyon:
110 dakika
Dil İngilizce
Cins Sinema filmi
Tür Korku
Renk Renkli
Bütçe $4,700,000 dolar
Gösterim tarihi 22 Ağustos 1986
( ABD)
Şubat 1988
( Türkiye)
Önceki film Teksas Kasabı
Devam filmi Meşin Surat
Resmî sitesi
allmovie sayfası
IMDb sayfası
Sinemalar.com sayfası
Katliam[1], (İngilizce özgün adı: The Texas Chainsaw Massacre Part 2, Türkçesi Teksas Elektrikli Testere Katliamı Bölüm 2) Teksas Katliamı serisinin 1986 yapımlı ikinci filmi.
Filmin yönetmeni, ilk filmin de yönetmeni olan Tobe Hooper'dır. Senaristliğini L.M. Kit Carson üstlenmiştir. Ünlü Hollywood film yıldızı Dennis Hopper da filmde "Lefty" rolünü canlandırmıştır. Bunun dışında filmde Caroline Williams, Jim Siedow, Bill Johnson ve Bill Moseley gibi oyuncular yer almaktadır.
Film geniş bütçe ile çekilmiştir. Yapımcı şirketi Cannon Films'dir. Türkiye'de sinemalara Katliam adıyla girmiştir.[1][2] İlk filmin devamı niteliğinde olan film kimilerine göre sıkıcı bir komedi filmi niteliğindedir.[3] Film aslında bir kara mizah filmi olup,[4] B film özelliklerini de taşımaktadır.[5] Film IMDB sitesindeki oylamada 5,0 puan almıştır.[6]
Konu başlıkları [gizle]
1 Konusu
2 Yapımı
2.1 Senaryo
2.2 Kadro
2.3 Oyuncu Kadrosu
2.4 Çekim
2.5 Müzik
3 Karşılama
3.1 Eleştiriler
3.2 Etkileri
4 Yayın
5 Kaynaklar
6 Dış bağlantılar
Konusu [değiştir] Uyarı: Yazının devamı, eserin konusu hakkında ayrıntılı bilgi içermektedir.
İki sarhoş genç, Teksas'taki terk edilmiş bir yoldan Dallas'a doğru yol almaktadırlar. Gençlerden biri yol boyunca tabancasıyla yol levhalarını kurşunlamaktadır. Ardından gençler, telefonları ile DJ Stretch'in radyo programına katılırlar. Fakat gençler hattan çıkmamaktadırlar. İki genç yolda giderken yolun karşı şeridinden kendilerine ters yönde bir arabanın geldiğini görürler ve arabalarıyla diğer şeritteki arabanın bulunduğu şeride girerek bu arabanın araziye sapmasına yol açarlar. Gençler akşam saatlerinde yolun sonlarına gelirler ve hâla DJ Stretch bulunduğu hattı meşgul ederler. Burada gençlerin bulunduğu arabanın önünü gençlerin araziye saptırdıkları araba keser. Ardından bu araba, gençlerin arabasına paralel olacak şekilde tersten ilerler. Gençlerin yolunu kesen bu arabadan Deri Surat, kendi arabasının üzerine çıkarak elindeki motorlu testere ile gençleri öldürür. Telefonun diğer ucundaki DJ Stretch, gençlerin bulunduğu yerden gelen çığlık ve testere seslerini bir kasede kaydeder.
Ertesi gün polis ekipleri Teksas anayolunun sonundaki araba kazasının olduğu bölgeye gelirler. İncelemeye gelen polislerin arasında Teksas Ranger'i Teğmen Lefty Enright da (Dennis Hopper) vardır. Lefty Enright, yeğenleri olan Sally Hardesty ve Sally'nin sakat kardeşi Franklin Hardesty'nin kaybolmalarını son 14 yıldır araştırmaktadır. Yeğenlerinin kaybolmasının Teksas'da işlenen esrarengiz testere cinayetleri ile ilgisi olduğunu düşünmektedir. DJ. Stretch, Lefty Enright'ın testere cinayetlerini incelediğini bildiği için testere ve çığlık seslerinin olduğu kasedi Lefty'nin bulunduğu yere getirir. Lefty sorunu tek başına çözmek istediğinden Stretch'in yardımlarını geri çevirir. Ardından Stretch L.G. McPeters (Radyo istasyonun sahibi) ile Teksas-Oklahoma acı sos yarışmasına kayıt yapmaya gitmiştir. Yarışmada Drayton Sawyer adlı aşçı birinci olmuştur.
Lefty ise testereliler ile savaşmak için "Cut-Rite Chain Saws" adlı motorlu testere satan dükkâna gider. Bir büyük, iki küçük boy testere alır. Stretch, barbekü yarışması çekiminden L.G. ile işlettikleri radyo istasyonuna döndüğünde burada Lefty'yi görür. Lefty, Stretch'den testere ve çığlıkların olduğu ses kaydını radyo programında kendisi için yayınlamasını ister. Aslında Lefty, bu ses kaydı üzerine testerelilerin radyo istasyonuna geleceğini düşünmektedir. Onlar geldiklerinde Lefty onları öldürecektir. Stretch ses kaydını Lefty adına radyo istasyonunda yayınlar. Yarışmadan dönen Drayton Sawyer ise kardeşlerinden birinin telefonda söylediğine göre kardeşlerinin işlediği cinayetin K-Okla radyo programında yayınlandığını duyar. L.G. ise akşam saatlerinde Teksas'ın merkezine gitmiştir.
Stretch radyo istasyonunda yalnız kaldığı bir sırada radyo istasyonuna birinin girdiğini fark eder. Bu kişi Teksas'da testereli cinayetleri işleyenlerden biri olan Vuruş Zirvesi'dir. Daha sonra Deri Yüz'de ortaya çıkar. Stretch ise Deri Surat'den kaçıp bir odaya girer ve kapısını örter. Deri Surat yanlışlıkla testeresini abisi Vuruş Zirvesi'nin kafasına denk getirmiş ve kafa derisinin birazının sıyrılmasına neden olmuştur. L.G. radyo istasyonuna döndüğünde buraya arabayla birilerinin geldiğini farkeder. İçeri girdiğinde Vuruş Zirvesi'nin plakları kurcaladığını görür. Bu sırada Deri Surat, L.G.'ye saldırır. Vuruş Zirvesi elindeki çekiç ile L.G.'nin kafasına defalarca vurarak bayıltır. Kapıyı testeresi ile kıramayacağını anlayan Deri Surat duvarı kırarak Stretch'i esir alır. Ama Stretch'e aşık olduğundan onu öldürmez. Vuruş Zirvesi ise Deri Surat'ın Stretch'i öldürdüğünü düşünmektedir. Deri Surat ve Vuruş Zirvesi L.G.'yi arabalarına bindirirler. Stretch arkadaşı L.G.'yi kaçıran katilleri takip eder. Boş bir lunaparka gelen Stretch burada kendisini bir arabanın kovaladığını sanar. Daha sonra bu kişinin Lefty oldğunu anlar. Ama bulunduğu alanın zemini çöker. Stretch aşağı düşer. Bir yeraltı kasabasına düşen Stretch'i ilk Deri Surat bulur. Bu yeraltı kasabası yamyam testereli ailenin yaşadığı yerdir. Deri Surat, Stretch'i ailesinden saklayarak etleri kestiği odaya bağlar. Stretch burada ölmek üzere olan L.G.'yi görür. L.G., Stretch'in bağlı olduğu ipi keserek kaçmasını sağlar. Stretch'i ilk yakalayan Deri Surat olur ama bu sefer ailesi Vuruş Zirvesi ve Drayton Sawyer'da Stretch'i bulurlar. Deri Surat'ın Stretch ile birlikte olmak istediğini ve Stretch'e aşık olduğunu anlayan Drayton, Stretch'i Büyük Baba'ya akşam yemeği olarak veremeyi planlamaktadır.
Lefty ise bu yeraltı kasabasında testereli aileyi aramaktadır. Burada gezerken yeğeni Franklin'in cesedine de rastlar. Akşam yemeğinde Büyük Baba'nın yemeği Stretch'dir. Bu durumdan Deri Surat hoşlanmasa da ailesine karşı çıkamaz. Büyük Baba, Vuruş Zirvesi ve Drayton tam Stretch'i öldürmeye çalıştıkları sırada Lefty gelir. Stretch'e işkence edildiğini görünce ilk olarak Drayton'nun bacaklarının arasını keser. Drayton masanın altına saklanır. Stretch kaçar. Vuruş Zirvesi onu yakalamak için Stretch'in arkasından gider. Deri Surat ise testeresini almıştır. Lefty ile Deri Surat arasında testere düellosu başlar. Bu düelloda Lefty testeresini Deri Yüz'ün karnına saplayarak kazanır. Drayton ise artık yakalanacakları endişesinden dolayı el bombası ile yeraltı kasabasını patlatır. Vuruş Zirvesi'nden kaçan Stretch lunaparka ait Matterhorn'un bir kopyası olan türbeye çıkar. Buraya çıkarken Vuruş Zirvesi, Stretch'e saldırır. Stretch burdaki Büyük Büyük Anne'nin testeresini alarak Vuruş Zirvesi'ne hamle yapar. Vuruş Zirvesi harap olmuş yeraltı kasabasına düşer. Stretch ise Deri Surat ilk filmdeki testere dansını yapar.[7]
Uyarı sonu.
Yapımı [değiştir]Tobe Hooper'ın çektiği orijinal Teksas Kasabı, 1 Ekim 1974'de sinemalara girmiştir. Bu film şiddet unsurları içerdiği için bazı ülkelerde sansürlenmiş, bazı ülkelerde ise yasaklanmıştır. Tobe Hooper filmin sinemalara girmesinden sonra filme açılan davalar ile uğraşmıştır. Bu davalardan dolayı filme devam bölümü çekilememiştir.[8] Yönetmen Tobe Hooper ve Kim Henkel orijinal filme Beyond The Valley Of The Texas Chainsaw Massacre yani Teksas Katliamı Vadisinin Ötesinde adlı bir devam filmi çekmeyi düşünmüşlerdir. Fakat bu film de çekilememiştir.[9]
Tobe Hooper, Cannon Films'in sahibi Menahem Golan ile 3 yıllık bir kontrat imzalamıştır. Tobe Hooper, ilk filme devam filmi çekmeyi yeniden düşündüğünde,[10] Cannon Films'in sahipleri Menahem Golan ve Yoram Globus da kontrattan dolayı Tobe Hooper'ın bu teklifini kabul etmiş ve çekilecek filmin yapımcılığını üstlenmişlerdir. Tobe Hooper filmin bütçesini ise 1982 yılında çektiği, senaryosu Steven Spielberg'e ait olan Kötü Ruh (Poltergeist) filminden karşılamıştır.[11] Tobe Hooper film için 4,700,000 dolarlık büyük bir bütçe ayırmıştır.[12]
Filmin çekim yeri için Teksas'ın Austin şehri seçilmiştir. Yönetmen Tobe Hooper, Austin şehrinin yerlilerindendir.[13] Filmin çekimi için uygun yerleri Sjon Ueckert bulmuştur. Filmin başlıca çekim yeri Prairie Dell Lunaparkı'dır.[14] Yeraltı kasabası için çekim yeri olan Prairie Dell Lunaparkı, Austin'nin 35, 40 mil kuzeyindedir. Bu park 1983-1984 yılları arası açılmıştır. Film çekildikten sonra park yıkılmıştır. Bugün Prairie Dell Lunaparkı'nın olduğu yerde Emerald Lake RV Park vardır. Filmin çekim yerlerinden başka biri filmdeki "Cut-Rite Chain Saws" adlı motorlu testere satan dükkândır. 2005 yılında bu dükkân satılmıştır. Bugün bu dükkânın orijinal yerinde Mean Eyed Cat adlı bar bulunmaktadır. [10]
Filmde Deri Surat adlı karakterin taktığı maskeyi makyaj uzmanı olan Tom Savini tasarlamıştır. [15]Filmin çekimine 5 Mayıs 1986 tarihinde başlanmıştır. 4 Temmuz 1986 tarihinde filmin çekimi bitmiştir. Film için hazırlanan ve üzerinde Sawyer Ailesi'nin bulunduğu poster 1985 tarihli Kahvaltı Kulübü (The Breakfast Clup) adlı filminin posterinden esinlenilerek hazırlanmıştır.[9]
Senaryo [değiştir]Senaryo yazarı Paris, Texas filminin senaristi L.M. Kit Carson'dur. 1974 tarihli orijinal film olan Teksas Kasabı Ed Gein'den esinlenilerek çekilmiştir. Katliam ise Ed Gein esinlenilmeden çekilmiştir.
L.M. Kit Carson'un yazmış olduğu Katliam'ın orijinal senaryo metninde Vuruş Zirvesi karakteri bulunmamakta, bu karakter yerine "Plaka kafa" adlı bir karakter vardır. Bu karakter ise başında bir metal plaka olacak şekilde tekrar tasarlanan ilk filmdeki Otostopçu karakteridir.[16] Tobe Hooper daha sonra Otostopçu karakterinden esinlenerek bu karaktere benzer Vuruş Zirvesi adlı karakteri tasarlamıştır.[17] Vuruş Zirvesi adlı karakter orijinal filmdeki Otostopçu karakterinin güncellenmiş uyarlamasıdır.[18]
Katliam'ın orijinal senaryo metninde Büyük Baba karakteri ölüdür. Başlangıçtaki bu senaryo da Plaka kafa adıyla yeniden tasarlanan Otostopçu, Büyük Baba'nın cansız vücudunu yanında taşıyordur. Tobe Hooper, Vuruş Zirvesi karakterini tasarlayınca Otostopçu'nun rolünü Vuruş Zirvesi almıştır. Büyük Baba'nın rolü de Otostopçu'ya verilmiştir. Büyük Baba'nın rolü Otostopçu'ya verilince filmde Vuruş Zirvesi karakteri Otostopçu'nun cansız vücudunu taşımıştır. Böylece Büyük Baba'nın da filmde yaşıyor olmasına karar verilmiştir.[19]
İlk filmde Jim Siedow'un canlandırdığı Yaşlı Adam lakaplı karakterin ve Gunner Hansen'in canlandırdığı Deri Surat lakaplı karakterin gerçek adından bahsedilmemiştir. Katliam filminde Yaşlı Adam lakaplı karakterin gerçek adı Drayton Sawyer, Deri Surat lakaplı karakterin gerçek adı da Bubba olarak söylenmiştir.
İlk film olan Teksas Kasabı, tür olarak bir korku filmidir. Katliam ise tür olarak bir kara mizah filmidir. Yönetmen Tobe Hooper ve senarist L.M. Kit Carson filmin konusuna komedi de katmışlardır. Yapımcı firma Cannon Films, film çekilmeden önce çekilecek filmin sadece bir dehşet filmi olmasını istemiştir.[20] Diğer Teksas Katliamı filmleri gibi bu filminde başlangıcında filmin özeti yer almaktadır. Katliam şu sözlerle başlar;
19 Ağustos 1973 günü akşam saati içinde beş gencin bulunduğu Volkswagen marka bir minibüsün benzini Güney Teksas'daki bir çiftlik yolu üzerinde bitti.Gençlerden dördünü bir daha gören olmadı.Ertesi sabah tek kurtulan kişi Sally Hardesty Enright yol kenarında bulundu, kan içinde ve çığlık atıyordu. Sally cehnnemden çıktığını söylemişti. Anlattığı çılgın bir masal gibiydi. Issız bir çiftlik evindeki yamyam bir aile. Sim gibi işlenmiş parmak ve kemikler... Kardeşi ve arkadaşları barbekü için doğranmıştı. Sandalye de insan iskeletinden yapılmıştı... Teksaslı kanun koruyucular bir ay süren bir insan avı başlattılar. Ama esrarengiz çiftliği bulamadılar. Katillere ve kurbanlara hiç rastlanmadı. Resmi kayıtlara göre Teksas Katliamı hiç yaşanmadı. Ama son on üç yıl boyunca esrarengiz testereli cinayet haberleri tüm Teksas Eyaleti genelinde duyuldu. Teksas Katliamı sona ermemişti. Korku tüm Teksas'ı allamış Ve asla bitmeyecek gibiydi.[7]
Kadro [değiştir]Filmdeki Drayton Sawyer karakterini Jim Siedow canlandırmıştır. İlk olarak bu rol için Jim Siedow uygun görülmüştür. Jim Siedow, çekilecek filmde Drayton Sawyer rolünü canlandırmayı kabul etmiştir. Jim Siedow ilk filmde de oynayan tek oyuncudur.[9] Caroline Williams filmde Stretch rolü ile Yaratık, Cadılar Bayramı, Çığlık, 13. Cuma, Elm Sokağı Kabusu serilerinde de olan Final girl yani katilden kurtulan bir kızı canlandırmıştır.[21] Bu rol Caroline Williams'ın star olmasını sağlamıştır.[22] Sight and Sound adlı dergide, eleştirmen Kim Newman, 1 Kasım 2001 tarihinde Caroline Williams hakkında, "...Caroline Williams, Stretch rolünde galip gelen bir kadın kahraman." demiştir.[23]
Film çekilmeden önce Deri Surat rolü için ilk film olan Teksas Kasabı'nda Deri Surat'ı canlandıran Gunner Hansen düşünülmüştür. Fakat Gunner Hansen, filmin yapımcılarının uygun bir bedel ödemek istememelerinden dolayı bu filmde yer almayı reddetmiştir. Ardından Gunner Hansen ile anlaşılamadığı için Deri Surat rolüne Bill Johnson uygun görülmüş ve Bill Johnson ile anlaşmaya varılmıştır.[24] Gunner Hansen, başka Teksas Katliamı filminde Deri Surat rolünü canlandırmak için oynayacağı filmin senaryosunun da iyi olması gerektiğini söylemiştir.[25] Katliam'da Deri Surat'ı oynayan Bill Johnson'a 1994 tarihli serinin dördüncü filmi The Return of the Texas Chainsaw Massacre 'da Deri Surat rolü teklif edilmiş fakat Robert Jacks ile anlaşmaya varılmıştır.[26]
Orijinal filmde Otostopçu karakteri öldüğü için yönetmen Tobe Hooper ve senarist L.M. Kit Carson, Otostopçu karakterinin kafasında plaka bulunarak bu filmde yer almasını düşünmüşlerdir. Tobe Hooper, Teksas Katliamı hayranları tarafından çekilen The Texas Chain Saw Manicure adlı filmi izlemiştir. Bu film Teksas Kasabı'nın bir parodisidir. Bu filmde Otostopçu rolünü Bill Moseley canlandırmıştır. Tobe Hooper, Bill Moseley'in canlandırdığı Otostopçu karakterinden ve Teksas Kasabı'ndaki Otostopçu karakterinden esinlenerek Vuruş Zirvesi adlı karakteri tasarlamıştır. Tobe Hooper, tasarladığı Vuruş Zirvesi rolü için Bill Moseley'i uygun görmüş ve Bill Moseley ile anlaşmaya varılmıştır.[17]
L.M. Kit Carson'nun yazdığı ilk senaryoda Büyük Baba ölü olduğu için Büyük Baba rolü için kimse düşünülmemiştir. Daha sonra senaryoda bir değişiklik yapılmıştır. Yeni senaryoda Büyük Baba karakteri canlıdır. Büyük Baba rolü için Ken Evert ile anlaşılmıştır. Lefty rolü için Dennis Hopper ile anlaşılmıştır. Bu rol Dennis Hopper'ın star olmasını sağlamıştır.[13] Filmde L.G. McPeters rolünü canlandıran Lou Perryman ise orijinal film olan Teksas Katliamı'nın çekimlerinde kamera asistanı olarak görev almıştır.[27]
Oyuncu Kadrosu [değiştir]Dennis Hopper, Lefty Enright rolünde. Filmin baş karakteridir. 14 sene boyunca yeğenlerine işkence eden kişileri aramıştır. Bir DJ yardımı ile yeğenlerine işkence eden aileye ulaşır.
Caroline Williams, Stretch rolünde. Radyo istasyonunda çalışan bir DJ. Lefty'ye yardım etmesi üzerine katil bir ailenin esiri olur.
Jim Siedow, Drayton Sawyer rolünde. Yamyam Sawyer Ailesi üyesi. Ailesi ile birlikte bir yeraltı kasabasında yaşamaktadır.
Bill Moseley, Vuruş Zirvesi rolünde. Yamyam Sawyer Ailesi üyesi. Deri Surat ile birlikte Stretch'in bulunduğu radyo istasyonuna giderek ona saldırır.
Bill Johnson, Deri Surat rolünde. Yamyam Sawyer Ailesi üyesi. Gerçek adı Bubba 'dır. Stretch'e aşık olduğu için yaşadıkları yerde onu bulunca ailesinden saklar.
Lou Perryman, L.G. McPeters rolünde. Stretch'in iş arkadaşı. Stretch ile birlikte radyo istasyonunda çalışmaktadır. Sawyer Ailesi tarafından öldürülür.
Ken Evert, Büyük Baba rolünde. Sawyer Ailesi'nin en büyüğü. Filmin sonundaki patlamada ölür.
Harlan Jordan, Polis rolünde.
Kirk Sisco, Dedektif rolünde.
James N. Harrell, Testereci rolünde.
Barry Kinyon, Mercedes Sürücüsü Buzz rolünde.
Chris Douridas, Rick "The Prick" (Gunner) rolünde.
Kinky Friedman, Spor Sunucusu rolünde.
Wirt Cain, Sunucu rolünde.
Judy Kelly, Yarışma sunucusu rolünde.
Dan Jenkins, Maç Spikeri rolünde.
Joe Bob Briggs, Gonzo Moviegoer rolünde.
Çekim [değiştir]Filmin çekimine 5 Mayıs 1986 tarihinde başlanmıştır. Çekim yeri ise Teksas'ın Austin şehridir. Ekip, Prairie Dell Lunaparkı'nda yapılan çekimlerde sıcaklık nedeniyle zorlanmıştır. 17 Mayıs günü Dennis Hopper'ın doğum günü olduğu için ekip, o gün ikindi vaktinde Dennis Hopper'ın doğum gününü kutlamıştır. Deri Yüz'un karnına testere girdiği sahne kafaya ok girmesi hilesi ile yapılmıştır.[15]Yönetmen Tobe Hooper filmde cameo olarak rol almıştır.[9] John Moio ve Newt Arnold da filmde ikinci yönetmen olarak görev almıştır.[28]
Filmin çekimlerinde bazı hatalar yapılmıştır. Filmin sonundaki dövüş sahnesinde bir ekip üyesinin yanlışlıkla eli gözükmüştür ve yine bu sahnede Lefty ve Deri Surat'ın testereleri çalışmamakta sadece testerelerden çalışıyor gibi duman çıkmaktadır. Yine bu sahnede Deri Surat'un hamlesi ile masanın üstüne düşen Lefty beraberinde Drayton Sawyer'ın Teksas-Oklahoma acı sos yarışmasında kazandığı ödülü de düşürmüştür. Hemen ardından bu ödül yine masanın üzerinde durmaktadır. Filmin sonunda Stretch, Büyük Büyük Anne'nin elindeki testereyi alarak Vuruş Zirvesi'ni yaralar. Fakat Stretch'in bulduğu testere çalışmadığı halde Vuruş Zirvesi'ni yaralamakta ve çalışıyor gibi ses ve duman çıkarmaktadır. Radyo İstasyonu'nda Vuruş Zirvesi'nin yere attığı lamba daha sonra yerde bulunmamaktadır. Teksas yolunda Buzz'ın kafası kesildikten sonra yüzü kanlanır. Bir kaç saniye sonra Buzz'ın yüzündeki kan azalmıştır. Filmde, ilk filmdeki cinayetlerin bazı sanelerde 12, bazı sanelerde 13 ve bazı sanelerde 14 yıl önce işlendiği söylenmektedir.[29]
Filmde, Teksas yolunda öldürülen gençlerin arabası için 1981 Mercedes-Benz 380SL marka araç kullanılmıştır. Teksas yolundaki cinayet için gelen polislerin arabaları için 1983 Buick Skylark, 1982 Ford F-Series ve 1985 Ford LTD marka araçlar kullanılmıştır. Deri Surat'ın bulunduğu araba için 1985 Chevrolet C-10, Lefty Enright'ın arabası için 1983 Ford LTD, Drayton Sawyer'ın arabası Grumman-Olson Kurbmaster marka araç kullanılmıştır. Ayrıca filmde 1959 Edsel Ranger marka araç da kullanılmıştır.[30]Filmin çekiminde 35 mm film kullanılmıştır.[31] Film, Ultra Stereo ile kaydedilmiştir.[32]
Müzik [değiştir]?
Katliam (soundtrack)
albümü
Albüm türü
Yayın tarihi 1986
Kayıt tarihi
Stüdyo {{{Stüdyo}}}
Müzik türü sountrack
Müzik tarzı Soundtrack, Gothic rock, New Wave, Alternatif rock[33]
Süre 00:36:09
Yayıncı şirket
Yapımcı
Profesyonel eleştiriler
allmusic sayfası
albüm kronolojisi
Sonraki albüm
Meşin Surat
1990
Orijinal filmin film müziklerini Wayne Bell ve Tobe Hooper hazırlamıştır. Katliam'ın film müziklerini ise Tobe Hooper ve Jerry Lambert hazırlamıştır. Ayrıca yapımcılar Menahem Golan ve Yoram Globus da müzik için Tobe Hooper'a yardım etmiştir.[34] Filmin açılış müziği Tobe Hooper ve Jerry Lambert'in hazırladığı müziktir. Film, Oingo Boingo grubunun 28 Ekim 1985 tarihinde çıkan "Dead Man's Party" isimli albümündeki "No One Lives Forever" adlı parçasına yer vermiştir. Danny Elfman, "No One Lives Forever" parçasının yapımıcısı olduğu için Katliam filminin müziklerine katkısı olmuştur.[35]
1986 yılında filmin müzikleri Kanada, Birleşik Krallık ve Hollanda'da müzik kasedi halinde satılmıştır. Bu albümde Oingo Boingo grubunun "No One Lives Forever" adlı parçası da bulunmaktadır.[36] Timbuk3 grubunun 1986 tarihinde çıkan "Greetings from Timbuk 3" adlı parçadaki "Life is Hard" parçası ve "Shame On You" parçası filmin soundtrack albümünde yer almıştır. "Shame On You" adlı parça filmin başlangıcında çalınan müziklerden biridir.[37] Filmin soundtrack albümünde yer alan parçalar şunlardır;
"Good to Be Bad" (Lords of the New Church) - 1:00
"Goo Goo Muck" (The Cramps) - 4:46
"Haunted Head" (Concrete Blonde) - 2:48
"Life Is Hard" (Timbuk 3) - 4:11
"White Night" (Torch Song) - 3:51
"Strange Things Happen" (Stewart Copeland) - 3:03
"Over Your Shoulder" (Concrete Blonde) - 3:24
"Shame on You" (Timbuk 3) - 5:05
"Mind Warp" (Lords of the New Church) - 3:46
"No One Lives Forever" (Oingo Boingo) - 1:23
Karşılama [değiştir]Film ilk olarak 22 Ağustos 1986 tarihinde ABD'de vizyona girmiştir.Türkiye'de Katliam adı ile Şubat 1988 tarihinde vizyona girmiştir.[1]4,700,000 dolarlık bir bütçe ile çekilen film açılış haftası ABD'de 1474 gösterim ile 2,822,439 dolar ve toplamda 8,025,872 dolar hasılat yapmıştır.[12] Film, gişe başarısında diğer Teksas Katliamı filmlerine arasında 4. olmuştur.[38] Film beklenildiği kadar hasılat yapmamış ve yönetmen Tobe Hooper'ın kariyerde inişli bir dönem başlamıştır. Fakat film, Lefty rolündeki Dennis Hopper'ın ve Stretch rolündeki Caroline Williams'ın star olmasında önemli rol oynamıştır.[13]
1986 yılında Katalonya Uluslar Arası Film Festivalinde Caroline Williams, Vanita "Stretch" Brock rolüyle en iyi aktris ödülü almıştır.[39] Film, 1989 yılında Portekiz'de düzenlenen Fantasporto Uluslar Arası Fantezi Film Festivalinde, en iyi filme aday gösterilmiştir.[39] Film, 1987 yılında Fransa'da düzenlenen Avoriaz Fantastik Film Festivali'ne katılmıştır.[40]
Eleştiriler [değiştir]Film Almanya, Singapur, Norveç, İsveç ve Avusturalya gibi ülkelerde yasaklanmıştır.Arjantin, Fransa, Hollanda, Kanada, Türkiye ve Danimarka gibi ülkelerde 16 yaş ve üzeri ile yayınlanmış, Birleşik Krallık, Finlandiya, Yeni Zelanda ve Şili gibi ülkelerde ise 18 yaş ve üzeri ile yayınlanmış ABD'de ise yaş sınırı olmadan yayınlanmıştır.[4] Film, Avusturalya'da 20 yıl yasaklanmıştır. 2006 yılında film yeniden gözden geçirilmiş ve ardından ülkede DVD halinde yayınlanmıştır.[41] Türkiye'de 21 Kasım 2007 tarihinde Tiglon filmi Teksas Katliamı 2 adıla DVD ve VCD'sini yayınladığında film 13 yaş ve üzeri uyarısı ile yayınlanmıştır.[42] Film genellikle sansürlenmiş hali ile yayınlanmıştır.
ABD'de yayınlanan korku filmi dergisi Fangoria'nın 57. sayısında Katliam'daki Deri Surat kapak resmi olmuştur. Bu sayıda Katliam hakkında yazılar mevcuttur. Yine ABD'de yayınlanan HorrorHound dergisinin 2006 tarihli 3. sayısında Katliam'daki Deri Surat kapak resmi olmuştur. Bu sayıda Katliam hakkında yazılar mevcuttur.[43] Fransa'da yayınlanan Toxic Magazine dergisinin 1 Eylül 1989 tarihli sayısında Katliam'daki Deri Surat kapak resmi olmuştur ve dergide film hakkında yazılar mevcuttur.[44]
Variety gazetesinde, eleştirmen Jagr., 20 Ağustos 1986 tarihinde film hakkında "...Korkunç ve neşeli bir hayal gücü. Yönetmen Tobe Hooper en iyi bildiği Teksas şehrine geri dönüyor ve geride kalan, hâlâ keşfedilmeyi bekleyen heyecan ve ürperti verici şeyler olduğunu kanıtlıyor." demiştir. Los Angeles Times gazetesinde bir eleştirmen 23 Ağustos 1986 tarihinde "Bu tam da adrese teslim bir korku filmi... bir de biraz... öyle bir tarz ve enerjiyle çekilmiş ki, öyle ateşli buluşlara, öyle anarşik ve çılgıncasına saygısız taşlamalara sahip ki, seyirciyi neredeyse koltuğundan fırlamaya zorluyor" diyerek filmi övmüştür.[23] Eleştirmen Peter Bradshaw film hakkında "Çok rahatsız edici, heyecanlı ve şoke edici bir film; korku ve kara mizahın kusursuz bir derlemesi. Birinci filmden sonra serileşen ve gidilmesi gereken bir film." demiştir.[45]
IMDB sitesinin yaptığı en iyi 50 korku filmi oylamasında film yer almamaktadır.[46] Film, IMDB sitesindeki oylamada 5,0 puan almış ve Teksas Katliamı filmleri arasında en başarılı 4. film olmuştur.[6] RottenTomatoes.com adlı sitede film %42 puan alarak Teksas Katliamı filmleri arasında en başarılı 2. film olmuştur.[47] Film, Allmovie sitesinde %60 puan alarak Teksas Katliamı filmleri arasında en başarılı 2. film olmuştur.
Filmin bütçesi orijinal filmin bütçesinden fazla olmasına rağmen film orijinali kadar başarılı olamamıştır. Film, orijinal filmin konusundan uzaklaştığı ve bir kara mizah filmi olduğu için eleştirmenler tarafından orijinalinden daha az iyi kabul edilmiştir.[48] Katliam filminin parodileri mevcutken bu film ilk film olan Teksas Kasabı'nın bir parodisidir.[49][50]
Etkileri [değiştir]David Zucker'in yönettiği, 2003, ABD yapımı bir komedi filmi olan Korkunç Bir Film 3, Halka, Matrix, The Matrix Reloaded ve Katliam gibi birçok filmin parodisidir. Korkunç Bir Film 3'deki karakterlerden biri olan Tabitha, Halka filmindeki Samara karakterinin aynısı olup bir parodi karakterdir. Korkunç Bir Film 3'deki Tabitha adlı karakter, Katliam'daki Deri Surat gibi eline geçen testereyi başının üzerinde sallamıştır. Ardından testereyi Cindy Campbell'a karşı kullanmıştır. Cindy Campbell da buna karşılık eline testereye benzer bir alet almıştır. Cindy Campbell ile Tabitha'nın testere düellosu yapacakları sırada, Cindy Campbell eline aldığı bu aletin testere olmadığını fark eder. Bu olay ile de Katliam'daki Lefty, Deri Surat testere düellosu hedef alınmıştır.
Fred Olen Ray'ın yönettiği, 1988, ABD yapımı bir B filmi olan Hollywood Chainsaw Hookers (Hollywood Testere Fahişeleri), orijinal filmin ve Katliam'ın parodisidir.[51] Bu filmde fahişlerin testere düellosu yapması ile Katliam'daki Lefty, Deri Surat testere düellosu hedef alınmıştır. Bu filmde, orijinal film olan Teksas Katliamı'nda Deri Surat rolünü canlandıran Gunner Hansen rol almıştır.
Katliam filminin devamı olan Jeff Burr'un yönettiği Meşin Surat filminde, Katliam filmindeki Caroline Williams cameo olarak rol almıştır.[22] Meşin Surat'da, Katliam filminde Jim Siedow'un canlandırdığı Drayton Sawyer adlı karakterin söylediği Testere Ailedir. sözü söylenmekte ve Deri Surat adlı karakterin testeresinin üzerinde yazmaktadır.
2000 yılında Katliam filminin karakterlerinden biri olan Robert Sawyer'ın hayatının konu alındığı Hepsi Amerikan Katliamı' filmi çekilmiştir. Bu filmin yönetmeni ise Katliam'ın yönetmeni olan Tobe Hooper'ın oğlu William Hooper'dır. Bu kısa filmde Robert Sawyer'ın Katliam'dan sonraki hayatı konu alınmıştır.[52] Primus grubunun 1991 yılında çıkardığı Jerry Was a Race Car Driver adlı single'ında Vuruş Zirvesi adlı karakterin söylediği Köpek avlayacak! sözü söylenmektedir.
Yayın [değiştir]Film 89 dakikadır. ABD'de 100 dakika olarak yayınlanmıştır. Film 110 dakika olarak çekildiğinden çıkarılmış sahneleri mevcuttur. Film ABD'de Texas Chainsaw Massacre 2 adıyla 22 Ağustos 1986'da, Türkiye'de Katliam adıyla Şubat 1988'de, Fransa'da Massacre à la tronçonneuse 2 adıyla 21 Ocak 1987'de ve Japonya'da 悪魔のいけにえ2 (Akuma no İkenie 2) yani Şeytanın Kurbanı 2 adıyla Ekim 1986'da[53] yayınlanmıştır. Filmi Kanada'da Pan-Canadian Film Distributors şirketi yayınlamıştır.[54] Cannon Films Inc.. film için özel bir fragman da hazırlamıştır. Bu fragmanda filmden sahnelerde yer almaktadır. Fragmandaki sözler şöyledir;
13 yıl önce, Amerika'nın her yerinde bir çok insan varken... Bir bölge yüzü olmayan katilin vahşeti tarafından dehşete düşürüldü. Sonra bu ilginç felaket, aniden yok oldu. Sessizliğin onuncu yılından sonra daha çok cinayetler gözüktü. Katliam. Heyecana dönüş. Yönetmen Tobe Hooper.
Türkiye'de Yayınlanan Film Afişi. Film Türkiye'de sinemalara Katliam adıyla girmişti.Film sinemalardan sonra VHS kasedi olarak yayınlanmıştır. Anchor Bay Entertainment Inc. 30 Ekim 1996 tarihinde,[55] MGM Home Entertainment 1 Eylül 1998'de[56] filmin VHS'sini yayınlamıştır. Bunun dışında Condor Video, Fusion Video, Image Entertainment, HBO Home Video, Media Home Entertainment, Video Treasures ve Movies Unlimited gibi şirketler de filmi VHS formatında yayınlamıştır.[57] Arjantin'de filmin VHS'sini Transmundo Home Video, Masacre En El Infierno yani Cehennem'de Katliam adı ile yayınlamıştır.[58] 1 Ağustos 2000 tarihinde Metro-Goldwyn-Mayer filmin DVD'si yayınlamıştır.
10 Ekim 2006 tarihinde Ürükütücü Yayın (The Gruesome Edition) alt başlığıyla Metro-Goldwyn-Mayer filmin DVD'sini yayınlamıştır. Bu DVD'de; orijinal filmin yönetmeni Tobe Hooper'ın ve Texas Chainsaw Massacre: The Shocking Truth'nun yönetmeni David Gregory'nin film hakkındaki sesli yorumları, Bill Moseley, Caroline Williams ve Tom Savini'nin sesli yorumları, kesilmiş ve yayından kaldırılmış sahneler, 6 adet tanıtım fotoğrafları galerisi, fragman, Babalar ve Oğullar filmin tanıtımı yer almaktadır.[4]
Film Türkiye'de Katliam adıyla Şubat 1988'de Film Pop Filmcilik tarafından yayınlamıştır. Film için özel el çizimi bir poster hazırlanmıştır. Bu poster Can Ofset tarafından basılmıştır. Türkiye'de 21 Kasım 2007 tarihinde Tiglon, filmi Teksas Katliamı 2 adıla DVD ve VCD'sini yayınlamıştır.[42] Bu DVD ve VCD kapaklarında filmin özeti şöyledir;
Bu film bugüne kadar olan korku filmi anlayışınızı yerle bir edecek. 1974'teki ilk filmden sonra korku türünü sevenler Tobe Hoopers'ın bu sert başyapıtına bayıldılar. 20 sene sonra Oscar adayı Dennis Hopper testerelerini yeniden ele geçiriyor ve kariyerinin en çılgın performansını sergiliyor. Daha fazla kan sıçratıyor, daha çılgın ve daha vahşi olarak tarzın sınırlarını zorluyor. Sawyer ailesinden öcünü almak için dönen azılı katil Lefty Enright, aileye ulaşmanın bir yolunu bulur. Destansı bir korku ile biryeraltı kasabının elinde, iyi ile kötü arasındaki çizgide, paramparça vücutlar.[42]
Gentle Giant Ltd. firması Katliam için Robert Sawyer'ın büstünü üretmiştir. Bu büstün uzunluğu 7,25 inçdir.[59] Ayrıca yine Gentle Giant Ltd. firması Teksas Katliamı 2 için Deri Surat'ın de bir büstünü üretmiştir. Bu büstün de uzunluğu 8 inçdir.[60]
Mezco Toyz, Katliam için Robert Sawyer ve Deri Surat'ın figürlerini üretmiştir. Robert Sawyer'ın yanında Otostopçu'nun kukla hali, yedek eller, Robert Sawyer için diğer bir kafa ve bir radyo mevcuttur. Mezco Toyz'un Katliam için ürettiği Deri Yüz figürünün yanında bir adet testere, el testeresi, satır ve Deri Yüz'ün Vanita'ya taktığı L.G. McPeters'in yüzünün derisinden yapılma maske mevcuttur.[61]
2008 tarihinde Sideshow Collectibles Katliam için Deri Surat'ın figürünü üretmiştir. Bu figürde sadece Deri Surat ve testeresi vardır.[62] 2007 tarihinde iki çeşit Deri Surat büstü de piyasaya sunulmuştur. Death Studios, Katliam için Deri Surat maskesi üretmiştir.[63][64]
Ayrıca,filmin 2003,2006 ve 2007 yapımlı versiyonları da bulunmaktadır.
Fransız Açık Tenis Turnuvası hakkında bilgi
F ransız Açık, orjinal ismi ile "Tournoi de Roland-Garros" (Türkçesi: Roland Garros Turnuvası), Mayıs'in ortası ile Haziran başı arasında Paris(Fransa)'da yapılan ikinci Grand Slam tenis turvasıdır.
Toprak kortta oynanan tek grand slam'dir.Seyir zevki açısından en iyisidir.Toprak kort olması sebebiyle rallyler uzun sürer.
Kaynak
http://tr.wikipedia.org/wiki/Frans%C4%B1z_A%C3%A7%C4%B1k_Tenis_Turnuvas%C4%B1
Bilinç kaybında ilkyardım
Beyine giden kan miktarının azalması sonucu, beş duyu organından gelen uyarılara geçici olarak cevap verememe haline bilinç kaybı, ya da Bayılma denir. Bu durumdaki bir kişi, sözle ya da dokunarak kendisine ulaşm Aya çalışan ilkyardımcıya cevap veremez, ancak, ağrı yaratan bir uyarana refleks karşılık verir.
Basit bayılmalar genellikle uzun süren açlıklar, ağır yorgunluk, Uykusuzluk, ani korku ya da acılar sonucu olarak ort aya çıkar.
Bu durumdaki bir kazazedeye ağızdan yiyecek, içecek verilmez, giysileri rahatlatılır, ayakları yukarıya kaldırılır, kusma olabileceği için yan güvenli pozisyonda tutulur. Kendine gelmeye başlayan kazazede hemen ayağa kaldırılıp, yürümeye zorlanmamalıdır.
Çıkıklarda ilkyardım
Bir eklemi meydana getiren kemiklerden birinin, bir dış etki sonucu normalde bulunduğu yerden ayrılmasına çıkık denir. Eklem bağlarının normalde izin vermeyeceği bir harekete zorlanan kemik bağları, aralayarak ya da yırtarak yerinden uzaklaşır.
Eklemin ve Vücut uzantısının görünümünde bozukluk
Ağrı nedeniyle kısıtlanmış ya da tamamen ortadan kalkmış hareket
Hassasiyet ve şişlik görülmesi çıkık düşündürmelidir.
Çıkmış bir kemiği, eklem boşluğuna ancak yetkili ve deneyimli bir kişi yeniden yerleştirebilir. Yetkisiz kişilerce yapılan denemeler ise damar-sinir sıkışmalarına, eklem bağlarının düzelemeyecek ölçüde tahrip olmasına, sık sık çıkığın tekrar etmesine (alışkanlık çıkığı) neden olabilir. ilkyardımcın görevi, yetkili ve deneyimli bir sağlıkçıya ulaşana kadar çıkık eklem bölgesini hareketsiz hale getirmektir. Bu amaçla askı, atel ve sargı uygulamaları yapılır.
Showtv yeni frekans
--------------------------------------------------------------------------------
Güncel Frekanslar (27 Eylül 2008)
SHOW TV (BATI) : 12656 H 4444 5/6
SHOW TV DOĞU : 11964 H 5925 3/4
Show tv 30 eylül itibari ile avrupa yayınına başladı.
Yeni yayın yeni bir frekans üzerinden verilmektedir.
Showtv yeni frekansı: 12530 H SR: 4444 FEC: 5/6
Show TV Türkiye Frekansı : 11760 H SR: 5925 FEC: 3/4 (Avrupadan izlenmez)
Show tv eski frekans ı artık kullanılmamaktadır. Digital uydu kullananların bu frekansları girip kanal araması yapması gerekiyor
NTV VE CNBC-E'NİN UYDU FREKANS BİLGİLERİ DEĞİŞTİ...
Tarih: 7.01.2004 yorumları okumak için ve yorum eklemek için tıklayın
Avrupa’nın en güçlü uydusu TÜRKSAT 2A’dan yayınlarını dijital olarak sürdüren NTV ve CNBC-e ‘yi çanak anten ile izleyecekler için yeni uydu frekans bilgileri şöyle. NTV (NTV-CNBC-e) Türkiye Yayını, TURKSAT 2A (EURASIASAT 1) 42° DOĞU UYDUSU, Frekans : 11892 MHz, Polarizasyon : Yatay, Symbol Rate : 12800 Mysmb, DATA RATE : 19660130 Mbps, FEC : 5/6.....
Avrupa'dan NTV'yi izleyecekler için,
TURKSAT 2A (EURASIASAT 1) 42° DOĞU UYDUSU
Frekans : 12715 MHz
Polarizasyon : Dikey
Symbol Rate : 2966 Mysmb
Data RATE : 4100058
FEC : 3/4
NTV izlemenin diğer yolları ise kablolu yayından S10 bandı, Türkiye’nin dört bir yanında bulunan verici ve Digitürk 41. kanal…
CNBC-e’nin Türkiye’de izleyecekler icin uydu frekansları da şöyle:
TURKSAT 2A (EURASIASAT 1) 42° DOĞU UYDUSU
Frekans : 11892 MHz
Polarizasyon : Yatay
Symbol Rate : 12800 Mysmb
DATA RATE : 19660130 Mbps
FEC : 5/6
Ayrıca değişik illerde antende ve kablolu yayında S15 bandı, Digitürk 20. kanal da...
11.069 V 04557 BAYRAK TV
11.023 V 06510 CİNE DİGİTAL
11.069 V 04400 SHOW TV
11.096 V 27500 TRT PAKET
11.129 V 04269 FLASH TV
11.135 V 04444 KANAL 7İNT,TVT
11.159 V 03151 KANAL A
11.519 H 04444 KANAL 7
11.607 H 03750 AZTV
11.694 H 04444 TRT TURK
11.712 V 02963 SES TV
11.729 V 15555 DİGİTURK
11.734 H 03291 EAS PROMO
11.743 V 02222 ÇAY TV
11.752 V 04557 STV
11.760 H 05925 SHOW TV
11.765 V 02222 KARADENİZ TV
11.773 V 02420 DOST TV
11.779 V 06250 TGRT PAKET
11.800 H 02400 ANS TV
11.804 V 24444 DOĞAN YAYIN GURUBU
11.818 H 03000 AVRASYA TV
11.830 V 06666 TV 8
11.839 V 04444 TURKMENELİ TV
11.846 V 03333 TV 5
11.852 V 04444 SMART PAKET
11.858 V 02400 TATLISES TV
11.867 V 04444 KANAL B
11.874 V 03400 MELTEM TV
11.878 V 02600 MESAJ TV
11.882 V 02965 KANAL AVRUPA
11.887 V 03333 EXPO CHANNEL
11.892 H 12800 NTV PAKET
11.892 V 02959 ART AVRASYA
11.905 H 06666 KANAL D
11.912 H 03333 AYNA TV
11.945 V 05925 TD1 TV
11.952 V 02960 KKTC GENÇ TV
11.963 V 02300 DOĞU TV
11.973 V 02240 KON TV
12.002 H 04800 ATV TURKEY
12.006 H 02400 KANAL 1
12.009 H 02200 TURK Ç
12.017 H 08150 TGRT PAKET
12.028 H 04557 STV TURKEY
12.133 V 11719 EAS PROMO
12.524 H 04250 SKY TURK
12.535 H 02962 HALK TV
12.540 H 03125 EUROTURK
12.590 V 03003 AL HAYAT
12.596 V 02500 RUSTAVİ 2
12.605 V 02962 GEORGİAN 1
12.608 V 03700 IMEDİ TV
12.614 V 03003 BK SAT TV
12.621 V 06161 RR SAT COM PAKET
12.633 V 04800 ATV AVRUPA,YENİ TV
12.647 V 04444 TURKSHOW,TURK SHOP PAKET
12.652 H 22500 STAR DİGİTAL PAKET
12.663 V 02344 TECNOLOGY TV
12.688 H 02400 KANAL 6
12.692 H 02800 AZAD TV AZERBAYCAN
12.695 H 02285 NUR TV
12.699 H 02400 EGE TV
12.701 H 02285 ULUSAL KANAL
12.706 H 02400 E MEDYA INT
12.715 V 02965 NTV INT
12.718 V 02949 OLAY TV
Arthur Cecil Pigou hayatı
Arthur Cecil Pigou, İngiliz iktisatçısı. 1902'de Cambridge Üniversitesi'nde öğretim üyesi oldu. İktisatta "Cambridge Okulu" nun ileri gelenlerindendir. Bilimsel çalışmalarında Marshall teorisini geliştirmeye çalışmıştır. Genel bir değer teorisi üzerinde çalışmakla beraber marjinal fayda teorisini çeşitli ekonomik konulara başarı ile uygulamış, diğer taraftan Klasik Okul'un serbest ticaret ilkelerinin savunucusu olmuştur. Ekonomi tarihine "Pigou Etkisi" olarak geçen kavram, Pigou'nun istihdam hakkındaki açıklamasıdır. Pigou burada istihdam hacmi ile ücret değişimleri arasındaki ilişkiyi incelemiştir. Buna göre gelir seviyesi ve ücret ödemelerine ayrılan kısmın gelire oranı aynı kalır, ücret seviyesi düşerse ülkede istihdam seviyesi artar. Pigou, 1912 yılında yayımladığı Servet ve Refah adlı eserini 1920'de genişleterek Refah Ekonomisi adıyla çıkarmıştır. 1933'te İstihdam Teorisi'ni, 1935'te Statik Ekonomi Tahlilleri'ni yayınlamıştır. 1940'ta ise İstihdam ve İstikrar Arasındaki İlişkiler adlı kitabını yazmış, bunun ardından da Tam İstihdamdan Sapmalar konulu araştırmalarını bir kitapta toplamıştır.
Birleşik Krallık
Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland Resmi dil Yok, uygulamada İngilizce Başkent Londra En büyük kent Londra Kraliçe 2. Elizabeth Başbakan Tony Blair Siyasi sistem Anayasal monarşi Yüzölçümü - Toplam - Su %'si Ülkeler arasında 76'ıncı 244.820 km² %1,3 Nüfus - Toplam (?) - Nüfus yoğunluğu Ülkeler arasında 21'inci 60.094.648 249/km² Para birimi İngiliz Sterlini (£) Saat dilimi UTC, Yaz saati uygulamasında UTC +1 Kuruluşu 1801 Ulusal marş God Save the Queen 2 İnternet alan adı .uk 3 Uluslararası telefon kodu 44 (1) Resmi olarak tanınan bölgesel diller: Galler'de: Galce; Western Adaları'nda: İskoç 'Gaelic' dili.
(2) gayriresmi (3) ISO 3166-1 listesinde GB Konu başlıkları [göstergizle] 1 Coğrafya 2 Devlet Yapısı 3 Kraliyet ailesi 4 Yasama gücü 5 Siyasi ve yönetimsel bölgeler 6 Para 7 Denizaşırı bağımlı ülkeler 8 Siyaset Coğrafya Birleşik Krallık, Büyük Britanya (İngiltere, İskoçya ve Galler) ve Kuzey İrlanda'dan oluşur. Bu ülkeler, Kuzey Denizi'nde, Avrupa kıtasının batısında Britanya Adaları'nda yer alırlar. Krallık'a ait bir takım başka adalar da vardır: Wight Adası (İngiltere'nin güneyinde), Lundy (Devon ve Galler arasında), Scilly Adaları (İngiltere'nin güneyinde), Anglesey (Galler'in kuzeybatısında) ve İskoçya yakınlarındaki Hebrid Adaları, Orkney Adaları ve Shetland Adaları. Man Adası ve Manş Adaları (Jersey, Guernsey, Alderney ve Sark adaları) coğrafi olarak Krallık'a bağlı olsa da, resmi açıdan özel statüleri vardır ve yine resmi olarak Krallık'ın parçası sayılmazlar, ancak ona bağımlıdırlar (Dependencies of the Crown). Bu adalar Avrupa Birliği'ne de dahil değildirler. Devlet Yapısı Resmi devlet başkanı: Kral ya da kraliçe. Bölgeli serbest seçimler, parlementer demokrasi. Yürütme gücü: Başbakan önderliğindeki hükümet. Kraliyet ailesi Monark: Kraliçe 2'inci Elizabeth. Monark, resmi olarak aynı zamanda İngiliz Milletler Topluluğu'na bağlı (Kanada ve Avustralya'yı da içeren) bazı ülkelerin de devlet başkanıdır. Kraliçenin eşi: Prens Philip. Taht varisleri: Prens Charles, ondan sonra onun en büyük oğlu Prens William, ondan sonra Prens Harry. Elizabeth ve Philip'in diğer çocukları: Prenses Anne, Prens Andrew, Prens Edward. Kraliçenin annesi: Elizabeth Bowes-Lyon (ölümü: 30 Mart 2002). Yasama gücü Dünyanın en eskilerinden olan parlamento, iki bölümden oluşur: üyeleri (en çok) beşer yıllık dönemler için seçilen Avam Kamarası (House of Commons) ve çoğunluğunu soyluların oluşturduğu, üyeliğin genellikle babadan oğula geçtiği Lordlar Kamarası (House of Lords). 2001'de Lordlar Kamarası'na üyeliğin çağdaşlaştırılması için bir reform çalışması başlatılmıştır. Siyasi ve yönetimsel bölgeler Büyük Britanya ve İrlanda geleneksel olarak countylere bölünmüştür (tekil county, çoğul counties. Sözlük anlamıyla county kontluk demektir). Son 30 yılda yerel yönetim düzeninde büyük değişiklikler yapılmıştır. Bugün countyler tarihi sınırları içinde "coğrafi countyler" olarak bilinirler. İngiltere ve Galler'de hala countyler vardır, ancak genellikle eskisinden çok daha büyüktürler. Metropolitan countyler (Londra Büyükşehri [Greater London], Birmingham'ı içeren West Midlands, Greater Manchester, Liverpool'u içeren Merseyside, Sheffield'ı içeren South Yorkshire ve Leeds'i içeren West Yorkshire) ve metropolitan olmayan countyler arasında yönetimsel olarak fark vardır. Countyler çoğunlukla belediyelere bölünmüşlerdir. İskoçya 9 bölgeden ve üç adalar bölgesinden (Outer Islands, Orkney ve Shetland) oluşur. Kuzey İrlanda ise 20 beldeye ayrılmıştır. Para Para birimi: İngiliz Sterlini (GBP). Bir sterlin 100 penny'den oluşur (tekil penny, çoğul pence). Para biriminde onluk sistem 1971'de uygulamaya konulmuştur. Bu tarihten önce bir sterlin 20 şilinden, bir şilin ise 12 pennyden oluşuyordu, yani, bir sterlin 240 pennyden oluşuyordu. Birleşik Krallık Avrupa Birliği'nin üyesi olsa da, kendi para birimini korumaktadır. Şimdiki başbakan Tony Blair Euro'nun kendi ülkesinde de para birimi olarak kabul edilmesine destek vermektedir. Denizaşırı bağımlı ülkeler Anguilla Bermuda İngiliz Antarktika Toprakları İngiliz Virgin Adaları İngiliz Hint Okyanusu Toprakları Cayman Adaları Falkland Adaları Cebelitarık Montserrat Pitcairn Adaları San Helena Turks ve Caicos Adaları Güney Georgia ve Güney Sandwich Adaları Siyaset Birleşik Krallık'taki siyasi partilerin listesi: Conservative Party Democratic Unionist Party (yalnız Kuzey İrlanda'da) Green Party Labour Party Liberal Democrats Plaid Cymru (yalnız Galler'de) Scottish National Party (yalnız İskoçya'da) Sinn Fein (yalnız Kuzey İrlanda'da) Social Democratic and Labour Party (yalnız Kuzey İrlanda'da) United Kingdom Independence Party Ulster Unionist Party (yalnız Kuzey İrlanda'da)
Türk alfabesinin (ve modern Latin alfabesinin) üçüncü harfi. Yumuşak bir sessiz (ünsüz) harftir. Ç sert sessizi bir sesli harf ile takip edilirse C sessizine yumuşar. C Harfinin AnlamlarıBilgisayar Mühendisliğinde, bir programlama dili (bknz. C programlama dili). Fizikte, Işık hızı küçük "c" harfiyle gösterilir. Tılsımlı kuark (charm quark) küçük "c" harfiyle gösterilir. Kimyada, karbon elementinin simgesidir.
C Vitamini Vikipedi, Özgür Ansiklopedi. C vitamini suda eritilebilir ve bir çok görevi olan bir vitamindir. Çoğu hayvanlar kendi C vitaminlerini glükoz'dan üretebilirler. İnsanlar, bazı meyve yarasaları, hint domuzu ve insan benzeri primatlar C vitamini üretemediklerinden bunu besinlerinden almak zorundadırlar. Bütün taze sebze, meyve ve etler bir miktar C vitamini içerir. Ancak C vitamini ısıya hassas olduğundan pişirme esnasında hızla bozulur.
Konu başlıkları 1 Kimyası 2 İşlevleri ve eksikliği 3 Günlük gereksinimi 4 C vitamini zararlı mı ? 5 Alım şekli ve dozajı 6 İlgili Bağlantılar Kimyası C vitamini kimyasal olarak askorbik asidin sola döndüren enantiyomeridir. Ticari C vitamini genelde askorbik asit kristallerinden veya askorbik asitin kalsyum veya sodyum tuzlarından oluşmaktadır. İşlevleri ve eksikliği C vitamini vücüdumuzun çoğu dokularına sağlamlığını veren kolajenin üretiminden alyuvarların işlemesine kadar çok sayıda görevi vardır. Ağır C vitamini eksikliğine skorbüt adı verilir. Skorbütün belirtileri : halsizlik, kolayca kanıyan dişetleri, ciltte morluklar, eklemlerde ağrı ve yuvarlanan saçlardır. Ağır skorbüt günde 50-100mg C vitamini ile engellenebilinir (1mg = 1 miligram = 1/1000g = 0.001 gram). Günde 50-1500mg alan insanlar klinik belirtisiz skorbüt halindedirler. İnsanlığın büyük coğunluğu, batı toplumları dahil, bu durumdadır. Bunun nedeni ağır skorbütü engelliyen miktarın ötesinde C vitamini alımının tıpta (ortomoleküler tıp dışında) daha kabul edilmemiş olmasındandır. Bu durumun temel belirtileri zayıf bağışıklık sistemi, alerji, kanser, mide ülseri ve kalp ve damar hastalıklarına elverişliliktir. [değiştir] Günlük gereksinimi İnsana en yakın göril türleri yedikleri ot ve meyvelerden günde 2000-5000mg veya daha fazla C vitamini almaktadırlar. C vitamini üretebilen memeli hayvanların ürettikleri miktar insan vücudunun ağırlığına orantılı olarak alındığında günde 2000-18000mg arasında değişmektedir. Bu ve klinik veriler göz önünde bulundurulunca, azami sağlık için her insanın günde kilogram başına 50-200mg askorbik asit alması tavsiye edilmektedir. Bu günde 3 gram (yani 3000mg) ile 20 gram arasında C vitamini demektir. Göril gibi yaşayıp bütün gün ot ve meyve yiyemiyeceğimizden bu miktar vitamini ancak yapay kaynaklardan alabiliriz. Maalesef geneleksel tîbbi çevrelerce kabul edilen günlük gereksinim 50-200mg civarındadır. Bu miktar yeterli sebze ve meyve yiyerek elde edilebilinir, ancak miktarın kendisi sağlıklı yaşam için yeterli değildir. Ayrıca hastalık, yaralanma veya zehirli maddelerle temas halinde (mesela sigara dumanı) vücudun C ve diğer vitamin ihtiyaçları artar. C vitamini zararlı mı ? Aşırı C vitamini alımının zararlı hiç bir etkisi yoktur. (Bu bütün vitaminler için geçerli değildir). Ağız yoluyla alınan fazla C vitamini hafif ve geçici ishale yol açar. Her insanin C vitamini gereksinimi farklı olabilir. Bu ishal gereksinimin tespit edilmesini kolayca sağlayabilir. İshale yol açan dozun biraz altı en iyi dozdur (bu doz yukarda belirtilen hastalık vb. durumlarda artar). C vitaminin olabilecek zararları hakkında yapılan bilimsel araştırmalarda : böbrek taşı yaratmadığı aksine önlediği, DNA zararına yol açmadığı ama önlediği, eklem hastalıklarını önlediği, vb. tespit edilmiştir. Damardan çok yüksek dozda (yüz gram civarı) ve hızla verilen sodyum askorbat bir kanser hastasında tümörün hızla yokolması sonucu kanamaya yol açarak hastanın ölümüne yolaçmıştır. Dolayısıyla bu gibi durumlarda vitamin damardan yavaş verilmelidir. Alım şekli ve dozajı Yapay C vitaminiyle bitkilerden elde edilen C vitamini arasında herhangi bir kimyasal veya etkisel fark yoktur. C vitamini çeşitli şekillerde alınabilir. Ağız yoluyla tablet olarak yutulabilir. Ancak eczanede satılan C vitaminlerinin dozu genelde düşük olmakla beraber, kilo başına fiyatı da yüksek olabilmektedir. En ucuz ve en uygun şekli toz halinde, %99.5 veya daha yüksek saflıkta, tıbbi askorbik asit kristalleridir. (Teknik saflık düzeyindeki askorbik asit tüketilmemelidir.) Günlük doz (3-20 gram) küçük dozlara bölünerek büyük bir bardak su veya meyve suyuna karıştırılarak yutulabilir. Asitlikten rahatsız olanlar bir bardak suya askorbik asit koyup yarı miktarda sodyum bikarbonat (kabartma tozu) ekleyerek asitliği yokedebilirler. Bu durumda sodyum askorbat içilmiş olunur. On yaşından küçük çocuklara yaşları kadar gram askorbik asit verilmesi tavsiye edilir. Ağır hastalıklarda, özellikle viral enfeksiyonlarda ve kanserde hastalara damardan, günde 20 ile 300 gram sodyum askorbat verilmesi her zaman ağrıların, ateşin ve diğer semptomların hızla azalmasına, kanser dışında çoğu zaman hastanın iyileşmesine ve kanser durumda hastanın ömrünün önemli ölçüde uzamasına yol açmaktadır. Yüksek dozlu C vitamini alımını ortomoleküler tıbbın babası, yüzyılın kimyageri, çift paylaşılmamış Nobel ödülü sahibi Linus Carl Pauling yaygınlaştırmıştır. İlgili Bağlantılar C vitamini derneği (http://www.vitamincfoundation.org/) Uluslararası ortomoleküler tıp derneği (http://www.orthomed.org/) Linus Pauling Enstitüsü, C vitamini sayfası (http://lpi.oregonstate.edu/infocenter/vitamins/vitaminC/). Pauling'in ölmeden önce kurduğu bu kurum bugün Pauling'in ve diğer ortomoleküler tıp uzmanlarının tavsiye ettiği 3000-18000mg/gün miktarının çok altında bir değer (200mg/gün) tavsiye etmekte olduğundan, ortmoleküler tıp yolundan ayrıldığı düşünülmektedir.
Google Sitemaps Nasıl Kullanılır?
Site Haritası Nedir? Günlük hayatta varacağımız yeri bulmak için haritalardan nasıl faydalanıyorsak sitemap veya Türkçe ifadesiyle site haritası da arama motorlarına sitemizin içeriğine nasıl ulaşacağını gösterme noktasında aynı faydayı sağlar. Site haritası aslında bir alan adı altında hizmete sunulan internet sayfalarının belli bir formattaki listesinden başka birşey değildir. Son zamanlarda yaygın bir standart olarak site haritaları için xml formatı uygun görülmüştür. Bu formatta tanımlı etiketlerle sayfanın tam adresi (URL), değişme sıklığı ve diğer sayfalara göre önemi listelenerek arama motorunun bu bilgilerden istifade etmesi öngörülür. Örnek bir site haritası aşağıdak şekilde görünecektir.
Site Haritası Nasıl Oluşturulur? XML formatının sıfırda noluşturulması güç olduğundan sayfalarınızı tarayarak otomatik olarak bir listesini oluşturan programlar geliştirilmiştir. Bu araçlardan bir tanesini tanıtacağım. Programın ismi Gsitecrawler. Google kullanıcılarına yardımcı olmak amacıyla ücretsiz olarak dağıtılan bu programı http://gsitecrawler.com/ adresinden kısıtlamasız olarak elde edebilirsiniz. Aşağıdaki görüntülerde programın nasıl kullanılacağını ve site haritasının nasıl oluşturulacağını anlatmaya çalıştım.
Google Sitemaps'e Nereden ulaşılır? Bir internet sitesi açtığınızda doğal olarak bütün sayfalarınızın öncelikle Google arama motoru tarafından indekslenmesini (kaydedilmesini) istersiniz. Ne var ki çoğu zaman Google çeşitli sebeplerden dolayı bütün sayfalarınızın yerini bilemez veya ulaşılması zor olan sayfalarınızın varlığını tespit etmesi çok uzun zaman alabilir. Google'ın bütün sayfalarınızı indekslediğinden emin olmak istiyorsanız hazırladığınız site haritasını Site Yöneticisi Araçları altında bulunan Site Haritası bölümünden Google'a bildirebilirsiniz.
Bu aracı kullanabilmeniz için öncelikle bir Google hesabınız olmalıdır. Haritasını eklemek istediğiniz site üzerinde tam kontrol sahibi olmalısınız ve sitenin size ait olduğunu doğrulayabilmeniz gerekir. Doğrulama işlemi için Google'ın sizden istediği bir meta etiketini ana sayfanıza yerleştirmelisiniz veya sizden istediği bir adı taşıyan html dosyasını sunucunuza yüklemeniz gerekir. Google, yaptığı tarama sonucu sizden istediği meta etiketinin veya html sayfasının var olduğunu gördüğünde sitenin sizin kontrolünüzde olduğundan emin olacaktır. Bu doğrulama işlemi sonrasında Google'a site haritanızın yerini göstererek onun sayfalarınızın bulunduğu konumu tam olarak öğrenmesini sağlayabilirsiniz. Site haritası oluşturmanın en önemli faydası arama motorunun sitenizin içeriğini daha hızlı ve kolay taramasını sağlamaktır. Fakat yukardaki ekran görüntüsünde görebileceğiniz Site Yöneticisi Araçları ile sitenizin Google tarafından nasıl algılandığı hakkında çok detaylı bilgiler elde etmeniz de mümkün. Örneğin sayfalarınızın en son ne zaman tarandığı, hangi sayfaların ne tür hata verdiği, hangi sayfa başlıklarının birbirine benzediği gibi bilgileri burada bulabilirsiniz.
Bu yazıda sitemap protokolünün detayına çok inmeden bir site haritasının en kolay şekilde nasıl oluşturalacağını ve Google ile site haritaları aracılığı ile nasıl etkileşimde bulunabileceğinizi anlatmaya çalıştım. Detaylara ise umarım başka bir yazıda yer verebilirim. Şimdilik bu kadar.
Gülşehri hakkında bilgi
Gülşehri on üçüncü yüzyıl sonlarıyla 14. yüzyıl başlarında Kırşehir’de yaşamış bir şeyh ve şair. Asıl adının Ahmed olduğu sanılmaktadır. Yunus Emre gibi, Anadolu tekke edebiyatının önde gelen isimlerindendir. İslam ilmini ve İran edebiyatını bilen bir sofidir. Özenilmiş bir üslupla yazan ve öğretici olmaktan çok lirik nitelikler gösteren bu şair, sanat değeri bakımından çağının önde gelenlerindendir. Tasavvufi konuları usta bir ifadeyle yazmıştır. Dili sade ve güzel, vezni kullanışı iy
Gülşehri on üçüncü yüzyıl sonlarıyla 14. yüzyıl başlarında Kırşehir’de yaşamış bir şeyh ve şair. Asıl adının Ahmed olduğu sanılmaktadır.
Yunus Emre gibi, Anadolu tekke edebiyatının önde gelen isimlerindendir. İslam ilmini ve İran edebiyatını bilen bir sofidir. Özenilmiş bir üslupla yazan ve öğretici olmaktan çok lirik nitelikler gösteren bu şair, sanat değeri bakımından çağının önde gelenlerindendir. Tasavvufi konuları usta bir ifadeyle yazmıştır. Dili sade ve güzel, vezni kullanışı iyidir.
Gülşehri, bir sofi şair olmakla beraber, eserlerinde sanatının yüksek heyecanını duymuş görünür. Bir meslek propagandası yapmaktan ziyade, bir sanat eseri yazmak ve geleceğe bir sanat eseri bırakmak ve Türkçeyi işleyip geliştirmek düşüncesiyle çalışmıştır.
Gülşehri’nin Şeyhi olan Ahi Evren’in menkibeleri hakkında yazdığı bir mesnevisi ve bazı şiirleri var ise de asıl değerli eseri büyük veli Feridüddin-i Attar’dan çevirdiği Mantıku’t-Tayr’ı, diğer adı ile Gülşenname adlı mesnevisidir.
Gülşehri, bu eserini en çok Mevlana’dan ve başka kaynaklardan aldığı kıssalarla, görüp işittiklerini de katarak, birçok sohbetlerle zenginleştirip yeniden yazmış gibidir.
Gülşehri, Feridüddin-i Attar’dan başka, başta Mevlana Celaleddin-i Rumi olmak üzere, Hakim Senai, Sadi-i Şirazi, Genceli Nizami ve Sultan Veled’in tesiri altında kalmıştır. Hayatı hakkında, devrine ait kaynaklarda yeterli bilgi yoktur. Mantıku’t-Tayr adlı eserinden başka Farsça Felekname ile Aruz risalesi vardır. Ayrıca kendisinin bahsettiği Kuduri Tercümesi henüz ele geçmemiştir.
Kaynak: Rehber Ansiklopedisi
Yemekteyiz programı show tv ekranlarında oynanan ve her hafta 5 kişinin evinde ağırladığı bir yemek programıdır.Yemekteyiz programı almanya ve paris gibi yurtdışı ülkelerin yanında yurtiçindede bir çok ildede yapıldı.
Yemekteyiz reyting sonuçları bakımındanda iyi gidiyor.
Google hepimizin çok iyi bildiği gibi çok geniş kapsamlı bir arama motorudur.Bu arama motoru sayesinde resim,müzik,video ve aklınıza gelebilecek herşeyi çok kısa bir sürede bulmanız mümkündür.
Google Projesinin Mimarları Stanfordda doktora eğitimini tamamlamış olan Larry Page ve Sergey Brin adlı iki üniversite öğrencisidir.Tarihsel olarak baktığımızda bu zaman aralığı 1998 yılına rastlamaktadır.
Temel olarak Google mantığını Sayfa Değerleri (pagerank) üzerine kurmuşlardır.Kendi düşüncelerine göre bir sayfanın içeriği özgün ve farklı sitelerden link almış ise değeride yüksek olmalıdır.Bu mantıktan yola çıkarak googlenin temellerini atmışlardır.İlk deneyimlerini
okumakta oldukları üniversitedeki birkaç bilgisayarın bulunduğu bir ağ üzerinde yapmışlardır.Bunun üzerine Google Üniversitede popüler bir arama motoru olduktan sonra onu geliştirmeye karar vermişlerdir.Ciddi anlamdaki ilk iş deneyimlerinden birisi okuldaki hocalarının yardımlarıyla Alman Bir İş Admıyla tanışmışlar ve Google Projesinden yaklaşık olarak 100000 dolar civarında bir ücret almalarıyla başlamıştır.
Daha sonrasında ise o dönemlerde en popüler olan Yahoo'nun patronuyla bir göüşme ypamışlardır fakat Yahoo Patronunun kendilerine projeyi daha fazla geliştirmelerini söyleyip geri çevirmesiyle Google Mimarları Ciddi anlamda kendilerini ve projelerini kanıtlamak için gerekli adımları atmaya karar vermişlerdir.
Googlenin kuruluşu yaklaşık olarak 1 milyon dolar civarında bir rakama tekabül ederken Googlenin yaratıcısı olan bu iki üniversite öğrencisinin o dönemlerde bu civarda yüksek bir meblağı karşılamak gibi bir durumları olmadığından dolayı
bu konudaki en büyük destekçileri olan aileleri vede okuldaki hocaları sayesinde bu meblağı biraraya getirebilmişlerdir.
Daha sonrasında ise Projelerini yani Googleyi hayata geçirmişler ve çok büyük bir başarı yakalayacakları bu yolda en büyük adımı atmışlardır.
HZ. MUHAMMED'İN HAYATI
Hz. Muhammed Hicret’ten 52 yıl önce (Milâdi 570), Rebiülevvel ayının 17. gününde Mekke şehrinde dünyaya gelmişlerdir. Babası, Hz. Abdullah daha Hz. Muhammed dünyaya gelmeden, 25 yaşlarında vefât etmiştir. Annesi, Hz. Âmine’yi ise 6 yaşında iken kaybetmiştir. Küçük yaşta babasını ve annesini kaybeden Hz. Muhammed’i, dedesi Abdülmuttâlib himayesine aldı ve o zamana kadar kimseye verilmemiş olan Muhammed adını kendisine verdi. O da bir yıl sonra vefât edince, Hz. Muhammed’i amcalarından, Hz. Ali’nin babası Hz. Ebû Tâlib yanına alıp büyütmüştür. Hz. Muhammed Mekke’nin en büyük ailesi olan Hâşimiler’dendi.
Peygamberler, Peygamber olarak dünyaya gelirler ve o vazife için yaratılmışlardır. Peygamberlik gibi ağır bir emaneti yüklenmek için bir hazırlık devresi geçirirler, sonunda ilâhi vahye mazhar olurlar ve insanlara ilâhi emirleri tebliğe başlarlar.
Hz. Muhammed’in hayatı, Peygamberliğini açıklamaya emir alıncaya kadar; sade, temiz, çok dürüst ve yaşayışı da insanlığa örnek bir yaşayış idi.
Hz. Muhammed genç yaşlarında iken bütün Hicâz’da, daha Peygamberlik gelmeden önce, huylarının güzelliği ve her hususta emin oluşları dolayısıyla, Araplar tarafından “Muhammed’ül Emin” diye anılmaya başlanmıştı. Babasından mal, mülk, bir şey kalmadığı için bir hayli fakirdi; yalnız çok soylu bir aileden olduğu için çok itibar görürdü.
Hz. Hatice ile Evlenmesi
Kureyş hanımlarından olan Hz.Hatice ticaretle uğraşmakta idi. Çok zengin ve dul olduğundan, mallarını idare etmesi, ticaretini sürdürmesi için emin bir kişi olarak gördüğü Hz.Muhammed’i kendisine yardımcı seçti. Daha sonra Hz.Muhammed ile Hz.Hatice evlendiler. Evlendiklerinde Hz.Muhammed 25, Hz.Hatice ise 38 veya 40 yaşlarında idi. Hz.Muhammed’in, Hz.Hatice’den iki erkek, dört kız çocuğu olmuştur.Bütün evlâtları kendi zamanında âhiret dünyasına göç etti. Hayatta kalan tek evlâtları Hz.Fâtıma ise Hz.Muhammed’in, Peygamberlikleri zamanında Hicret’ten 11 yıl önce dünyaya gelmiştir.
Hz.Muhammed’in soyu çok sevdiği kızı “Ehl-i Beyt”ten olan Hz.Fâtıma’dan yürümüştür. Hz.Fâtıma’dan da, Hz.Peygamber’in çok sevdikleri “Ehl-i Beyt”ten olan torunları Hz.Hasan ile Hz.Hüseyin dünyaya gelmişlerdir.
İlk Vahy’in Gelişi
Hz.Muhammed ilk vahy’in gelişini şöyle anlatıyorlardı:
“Hirâ dağında, adımın çağrıldığını duyardım; fakat çağıranı göremezdim. Derken bir gün melek göründü bana; kucakladı beni, göğsüne bastırdı, sıktı ve «Oku» dedi. Ben okumak bilmem dedim. Tekrar sıktı «Oku» dedi. Aynı sözü söyledim. Yine sıktı «Oku»” dedi. Ve Kur’ân-ı Kerîm’in şu âyetlerini okudu:
“(1) Oku Rabbinin adıyla ki bütün mahlûkatı yarattı, (2) İnsanı da bir parça kan pıhtısından var etti; (3) Oku ve Rabbin, pek büyük bir kerem sâhibidir, (4) Öyle bir Rab ki kalemle öğretmiştir, (5) İnsana bilmediğini belletmiştir (öğretmiştir).” (Alâk 1-5. âyetler)
Bu âyetler Hz.Muhammed’e ilk inen sûrenin ilk beş âyetidir.Hz.Muhammed’e, Allah tarafından ilk vahiy Ramazan ayında nâzil olmuştur.
“Ramazan ayı ki onda Kur’ân inzal olunmuştur. Kur’ân nas için aynı hidâyettir; doğru yola götüren, hak ile bâtıl arasını ayıran açık delillerdir.” (Bakara 185. âyet)
Kur’ân-ı Kerîm, Hz.Peygamber ebedî âleme göçene kadar 23 yılda tamamlanmıştır. Nâzil olan bütün âyetler, Allah tarafından zaman zaman vahiy edilmiştir.
Kur’ân-ı Kerîm’de; kulun, yani Peygamber’in Allah ile ancak vahiy yoluyla konuşabileceği anlatılmaktadır. Bu konudaki âyetler de şunlardır:
“Vahiyle veya perde ardından olması veya bir elçi gönderip ona kendi izniyle dilediği şeyi vahiy etmesi suretlerinden başka hiçbir suretle Allah’ın konuşması hiçbir insana müyesser olmaz. Çünkü O yücedir, işinde hakimdir.” (Şûra 51. âyet)
“(192) Kur’ân şüphesiz Rabbelâleminin indirmesidir. (193-194-195) Sen Tanrı azâbıyla korkutanlardan olasın diye onu «ruh-i emin» açık olan Arap diliyle indirmiştir.” (Şuarâ 192-195. âyetler)
“ (16) (Ey Muhammed)! Vahiy bitmesin diye acele almak için dilini kımıldatma. (17) Çünkü onu kalbinde toplamak ve lisanında kıraatini sabit kılmak bize aittir. (18) Sana Kur’ân-ı Kerîm’i kıraat eylediğimizde sen onun kıraatine tâbi ol. (19) Onu izah ve beyân yine bize düşer.” (Kıyâmet 16-19. âyetler)
Peygamber Oluşu
Hz.Muhammed 40 yaşlarında iken (Milâdi 610), yine Hirâ dağındaki mağarada halvette bulunuyordu. Bu sefer Allah tarafından, kendisini doğrudan doğruya Peygamberlik görevine çağıran, Kur’ân-ı Kerîm’in Müddesir Sûresi’nin 1-7. âyetleri nâzil oldu.
“(1) Ey örtüsüne bürünmüş Peygamber! (2) Kalk azapla korkut. (3) Rabbini büyüklükle an, (4) Elbiseni temiz tut. (5) Azâba bais olan şeyleri bırak. (6) Çok istemek üzere bir şey verme. (7) Rabbin için her şeye katlan.”
Gelen bu “vahiy”den sonra artık “vahiy”lerin arkası kesilmedi. Sürekli ve zamana bağlı olarak “vahiy” gelmeye başladı. Hz.Muhammed’in, Peygamberlik hayatı iki devreye ayrılır. Birinci devre Peygamberliğinin başlangıcından Medine’ye Hicret’ine kadar geçen 13 yıllık dönemdir (Milâdi 610-622). İkinci devre ise Hz.Peygamber’in Hicret’ten, Hak’ka vuslat edinceye kadar geçen 10 yıllık dönemdir (Milâdi 622-632).
Hz.Muhammed halkı İslâmiyete davete başladığında, erkeklerden ilk olarak Hz.Ali, kadınlardan da Hz.Muhammed’in eşi Hz.Hatice Müslüman olmuş; ona inanmışlar, uymuşlar ve ezeli îmanlarını izhâr etmişlerdir. Belli bir süre sonra da Hz.Muhammed; önce akrabalarını, ardından Safa Tepesine çıkarak tüm Mekke halkını, Allah’tan gelen emir gereğince açıktan açığa, Müslüman olmaya çağırmaya başladı.
Kardeşi, Veziri, Vasîysi, Halîfesi
Kur'ân-ı Kerim'in Şuarâ Sûresi’nin 214-216. âyetleri:
“(214) Pek yakın kavim ve kabileni (akrabalarını) Allah azâbıyla korkut. (215) Sana tâbi olan mü’minlere kanadını alçak tut. (Onlara karşı yumuşak davran, lûtufla muamele et) (216) Kavim ve kabilen sana karşı gelirlerse «-Ben sizin işlediklerinizden vâresteyim» dersin.”
Bu âyetler nâzil olunca Hz.Muhammed, Hz.Hatice’ye yemek hazırlatmış ve Hz.Ali’ye de; “Hâşim oğulları soyundan olanları çağırmasını” emir buyurmuşlardı.
Yemekten sonra Hz.Muhammed:
“Ben bütün insanlara, Tanrı elçisi olarak gönderildim. Ulu ve yüce Allah, mensub olduğum boydan, bana en yakın olanları korkutmamı buyurdu. Allah’tan başka yoktur tapacak demezseniz, sizi azâbından kurtaramam” buyurdular. Amcası Ebû Leheb; “Bizi bunun için mi çağırdın” dedi ve yakışmayacak sözler söyledi. Gelenler de dağılıp gittiler.
Hz.Muhammed, Hâşim oğullarını bir kere daha çağırdı. Yedirdi, içirdi. Sonra; “Ey Hâşim oğulları” dedi. “Bana itâat edin, yeryüzüne hâkim olun. İçinizden kim bana yardım eder, bu işte beni kuvvetlendirirse kardeşim, vasîyim, vezirim, vârisim ve benden sonra halîfem olur” buyurdu. İçlerinden hiçbiri cevap vermedi. Genç yaşta olan Hz.Ali ayağa kalkıp; “Ey Tanrı elçisi! Bu işte ben sana yardım edeceğim” dedi. Hz.Muhammed; “Otur” buyurdu ve sözünü bir kere daha tekrarladı. Yine Hz.Ali’den başka cevap veren çıkmadı. Üçüncü defasında Hz.Peygamber, Hz.Ali’ye; “Otur” buyurdular ve Hz.Ali’ye hitaben; “Artık kardeşim, vasîyim, vezirim, vârisim ve benden sonra halîfem sensin” demişler ve toplantıda bulunan Hâşim oğullarına “Ali’ye itâat edin” buyurmuşlardır.
Hz.Muhammed’in getirmiş olduğu yeni din, Mekke’de büyük muhalefetle karşılaştı. Bilhassa Kureyş’in ileri gelenleri, Hz.Peygamber’in halkı İslâm’a davetine, şiddetle karşı çıktılar. Çünkü İslâmiyet puta taparlığı kaldırıyor, insan hakları üzerine birçok yenilikler getiriyordu. Bu durumda, Hz.Muhammed davetlerini bir müddet gizli tutmak zorunda kalmıştır.
Bu dönemde İslâm dînini kabul edenlerin büyük bir çoğunluğu, üst düzeyden mal ve canlarını vermekten çekinmeyen kişiler oldukları halde, onlarda bir müddet dinlerini gizlemek zorunda kalmışlardır.
Az zamanda yeni dinin müminleri çoğaldı. Bunlara “Tanrı’ya teslim olan” anlamına gelen “İslâm” denildi. İlk Müslümanlar çok ağır hakaretler, işkenceler gördükleri halde, îmanlarından, inançlarından asla dönmediler, kendilerine ve yakınlarına yapılan işkencelere tahammül ettiler.
Hz.Muhammed’in halkı Müslüman olmaya çağırışı, bulundukları mevki ve ellerindeki güçleri yitirebilecekleri kaygısıyla, Mekkeli müşrikleri (inkârcıları-inanmayanları) tedirgin etti. Kâ’be’den putlarının kaldırılmasının, ticaretlerini engelleyeceği ve bir takım alışkanlıklarına son verileceği için büyük bir tepki gösterdiler.
Bu ortamda Arabistan diyarı görülmemiş bir ahlâksızlık ve cehâlet içindeydi. Onun için Hz.Muhammed’den önceki Arap tarihine “Cahiliye devri” denir. Hz.Muhammed’e kadar Hak dîni Hıristiyanlıktı. Ancak Hıristiyanlık dîni, Tanrı görüşüyle de, hukuk sistemiyle de, artık insanlığın ihtiyacını gerektiği gibi karşılayamıyordu.Müslümanlık, bütün Peygamberleri Allah tarafından gönderilmiş elçiler olarak kabul ediyordu.
Bu yıllarda İslâmiyet’i kabul eden, kimsesiz ve yoksul olan Müslümanlara; müşriklerin, inkârcıların yaptıkları cefâlar, eziyetler gittikçe artmaktaydı. Hz.Muhammed’in, İslâmiyet’e davete başladıklarının 10. yılında (Milâdi 620) o yılın Ramazan ayında, üç gün arayla amcası Hz.Ebû Tâlib ile vefâlı eşi Hz.Hatice vefât ettiler. Müslümanlar o yıla “Hüzün Yılı” adını verdiler.
Süper Lig hakkında bilgi
Süper Lig (Değişik adlar: Türkiye Futbol Süperligi, Birinci Lig) Türkiyenin en yüksekte olan futbol ligidir. Süper Lig Türkiye Futbol Federasyonuna bağlıdır.
Süper Lig (Resmi adı Turkcell Süper ligi, Değişik adlar: Türkiye Futbol Süperligi, Birinci Lig) Türkiyenin en yüksekte olan futbol ligidir. Süper Lig Türkiye Futbol Federasyonuna bağlıdır.
1959'da kurulan Türkiye Birinci Ligi ilk yıllarında şampiyonluk İstanbul kulüplerinin güçlü olması sebebiye 'üç büyükler' arasında paylaşılıyordu. İlk şampiyon olan Fenerbahçe ve sonradan kazanan Beşiktaş ve Galatasaray takımları şampiyonlukları uzun süre başka hiçbir takıma kaptırmadı. 1976 yılında şampiyonluğu İstanbul dışından bir takım olan Trabzonspor alarak bir ilke imza attı.
Daha sonra adı Süper Lig olarak değiştirildi.
2005 yılı itibarıyla, en başarılı kulüpler şöyledir:
16 şampiyonluk: Fenerbahçe
15 şampiyonluk: Galatasaray
10 şampiyonluk: Beşiktaş
6 şampiyonluk: Trabzonspor
Sahaja Yoga dini hakkında bilgi
S hri Mataji Nirmala Devi’nin Hayatı ve Sahaja Yoga’cılığın Doğuşu
Sahaja Yoga’cılığın kurucusu Shri Mataji Nirmala Devi, 21 Mart 1923’de Hindistan’ın Maharashtra Eyaleti’nde, Hristiyan bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Babası ve annesi, Prasad ve Cornelia Salve, Shalivahana Kraliyet Hanedanı’nın soyundandılar. “Tertemiz, Kusursuz” anlamına gelen Nirmala adını verdiler.
Daha sonraları, çoğunluk arasında Shri Mataji Nirmala Devi ismiyle bilinmeye başlandı; yani, doğuştan Aydınlanmış olan ve tüm insanlık için mümkün kılınması gereken benzersiz bir yeteneğe sahip olduğunun çok genç yaşta farkına varmış olan sayın Anne.
Ailesi, İngiliz egemenliği altında olan Hindistan’ın Bağımsızlık mücadelesinde önemli bir rol oynamıştır. Mahatma Gandhi’nin yakın arkadaşı olan babası, Hindistan’ın Seçmen Topluluğu’nun bir üyesiydi. Ünlü bir bilgindi. 14 ayrı dil biliyordu. Annesi, Hindistan’da Matematik’de Şeref Payesi kazanan ilk kadındı.
Çocukluğunda, Shri Mataji, ailesiyle birlikte Mahatma Gandhi’nin ashramında yaşadı. Gandhi çocuktaki bilgeliği farketti ve ondaki derinliğin ve sevecenliğin değerini arttırmak için Onu, Nepali olarak çağırmaya başladı. Daha küçük yaşlarda bile, Onun derin anlayışı, ruhani konularda Kendisinden sık sık tavsiye olan Gandhi için çok açıktı. 1942’de Gandhi’nin “Hindistan’ın Mücadelesini Durdurma” açıklamasından sonra, tutuklandı ve mücadelede aktif rol oynadığı için diğer özgürlük savaşçılarıyla birlikte cezaevine girdi.
Shri Mataji, Hindistan’ın özgürlüğe kavuşmasından kısa bir süre önce, İngiltere Kraliçesi tarafından Şövalye nişanı verilen ve Hindistanın en değerli devlet subaylarından biri olan Sir C.P. Srivastava ile evlendi ve iki çocuk dünyaya getirdi.
Kendisindeki ruhani bilincin farkında olmasına rağmen, bunu, modern çağın insanlarına nasıl tanıtacağını bilmiyordu. Aynı zamanda, bu dünyaya gelen İsa, Muhammed, Buda gibi ruhani kişiliklerin, insanlara gerçeği olduğu gibi kehanet ettiklerinde ne gibi sorunlarla karşılaştıklarının da farkındaydı. İnsanoğlunun göğüs gerdiği sorunları uzun uzun düşündüğü bir dönemde, 5 Mayıs 1970’de, Nargol’un ıssız bir kumsalında (Bombay’den 150 km uzaklıkta), tanrısal bir ruhani olay tüm benliğini doldurdu ve birden sorusunun cevabını buluverdi. Binlerce kişinin bir anda Aydınlanma alarak ruhlarıyla bağlantıya girebileceği ve böylece kendi içsel değişimlerinin gerçekleşeceği tarihi bir yöntem keşfetti. Sahaja (= Kendiliğinden) Yoga (= Ruh ile birleşme) doğdu.
Shri Mataji, her insanın ruhani gücünü (Sahaja Yoga’cılara göre bu güce Hindular Kundalini, Müslümanlar Ruh diyorlardı ve İncil’de de bu güç Kutsal Ruh olarak tanımlanıyordu) uyandırma deneyini gerçekleştirdi ve sonuçları çok şaşırtıcı oldu. Bunu öncelikle kendisine yakın olanlarda denedi ve onların fiziksel, zihinsel ve ruhani değişimlerini gözlemledi. Zamanla, sadece bu olayın, tüm insanlığın sorunlarını çözebileceğine inandı ve böylece onu kitlesel olarak yaymaya karar verdi. İnsanlarla konuşmak ve onlara kendi ruhani güçlerinin anahtarını vermek için çabaladı.
1970’den itibaren, Shri Mataji Nirmala Devi yoğun bir program içinde girdi ve Sahaja Yoga meditasyon tekniklerini öğretmek için dünyanın dört bir yanına seyahat etmeye başladı. Bunu inananları “O’nun, kitlesel olarak insanların içindeki ruhani gücü (Kundalini) uyandıran yeteneğin ispatı” olarak kabul ederler.
İnanç ve İbadetleri
Sahaja Yoga’cılar dini Gerçek'le, Özben'le, veya Tanrı'yla -diliniz ne olursa olsun-- bağlantı tanımı kapsamında kendilerini ayrı bir din olarak kabul ederler. Sahaja Yoga organize bir din değildir, ancak o sübtil olanın, tanrısal gerçeğin doğrudan algılanması ile bütün dinlerin özünü birleştirir. Sahaja Yoga spiritüelliği dogma boyutundan çıkartıp bireysel deney boyutuna getirmiştir. Bu bir uygulamadır, merkezi sinir sistemimiz üzerinde hissedilen direkt bir deneydir ve ispatlanması için inanmaya ihtiyaç yoktur.
Sahaja Yoga’cılara göre; Aydınlanmasını almış olan herkes - ki bu Sahaja Yoga ile çaba harcamadan elde edilebilir birşeydir -Kundalini'nin (Veda'lar geleneğine göre) veya Kutsal Ruh'un (Hristiyan geleneğine göre) serin esintisini başının üzerinde hisseder. Aydınlanma gündelik yaşantımızı daha iyi ele alabilmemiz için yeni bir algı kategorisini açan bir olgudur. Sahaja Yoga öğretisinin özünde bunun gerçekleşmesi yer alır. Beynin limbik alanının bilişsel potansiyeliyle birlikte bir bakıma bize yeni bir duyu verilmiş olur. Orada yukarda hepimizin güçlü birer radarı var, işlemeye başlamak ve seyir becerilerimizi geliştirmek üzere bekleyen.
Sahaja Yoga’cılara göre Aydınlanma olmadan önce veya sonra hiçbir şekilde inanca ihtiyaç yoktur. Hissedilen inançsal boyut kişiseldir.Deneyim ve meditasyon ile ulaşılacak sonuçlar kişinin kendisine aittir.Aydınlanmayla kişi Sahaja Yoga'nın kurucusu Shri Mataji'nin vurguladığı gibi: kendisinin efendisi olur.
Sahaja Yogacılara göre ; yeryüzündeki tüm büyük dinler daha yüksek ustaların öğretilerini aydınlatmak amacıyla başlatılmıştır. Zaman içinde, Aydınlanma henüz herkesin ulaşabileceği noktada olmadığı için, onlardaki gerçeklik "yetkili" kişiler tarafından kavramların ve ritüellerin içine gömülmüştür. Onlar zengin ve güçlü oldular. Dinlerdeki gerçeklik ve hakiki öz sönükleşti ve bir inanç haline dönüştüğünü iddia eden Sahaja Yogacılara göre ; İlk kez şimdi Sahaja Yoga, aydınlanma kanalıyla, bu zamanın ötesindeki gerçekleri merkezi sinir sistemimiz üzerinde ispat edebilir.Bir bakıma hepsi bilimsel, pratik ve tarih boyunca gelişmiş, bu modern çağda ise zirvesine ulaşmış olan daha büyük bir planın parçasıdır. Bilincimizin evrimindeki bir sonraki adımdır bu. Bütün bunların insanlığın Tanrısal sevgi diyebileceği gizemli bir güç tarafından yönetildiğini söylemektedirler.
Aydınlanma Ayini –Töreni-
Rahat bir şekilde ama sırtınız dik olarak oturulur. Toprak Anne tüm negativiteyi ayaklarınız aracılığı ile kendine çektiğine inanıldığı için, meditasyon sırasında ayakkabılar çıkarılır..
Her iki elin avuç içleri yukarıya bakacak şekilde dizlerin üzerine koyulur, Shri Mataji’nin resmine bakılıp; Kişi içinden , “Anne, lütfen bana Aydınlanmamı ver” üç kere tekrarlar. Böylece kişi kendi iç bedenine yolculuğa çıkacaktır. Sahaja Yogacılara göre bir insanın potansiyeli sınırsızdır. İhtiyacı olan tek şey ilk olarak kaynağı ile – Kendi veya Ruh) bağlantıya girmesidir ve saf enerji yayan Shri Mataji’nin fotoğrafı bu olayın gerçekleşmesi için bir katalizatör görevi görmektedir.
Günümüzde Sahaja Yoga’cılık
Shri Mataji, Eski Sovyetler Birliği’nin resmi misafiri olarak, 100.000 kişiden fazla insanın aydınlanma almasını sağlamıştır. Eski doğu bloğu ülkelerinde devamlı olarak, her seferinde 10.000 ile 20.000 arasında insana konuşmalar yaptı ve yıllar boyunca, Londra’da, Sahaja Yoga hakkında gerçekleştirdiği konferanslarla düşüncesini yaymaya devam etmiştir. Düşünce ve duygularını açıkça dilegetiren bir konuşmacı olan Shri Mataji, birçok dünya ülkesinde şubesi bulunan Sahaja Yoga veya “Vishwa Nirmala Dharma” nın tek kurucusu ve lideridir.
Sahaja Yogacılar başta Hindistan’ın Bombay kenti olmak üzere bir çok yerde Yoga metodlarının anlatıldığı Hastane,araştırma merkezi,okul,yurt gibi organizasyonlarla yayılan ve toplu aydınlanma ayinleriyle sık sık adından söz ettiren dini bir harekettir.
Ülkemizde de İstanbulda 4 tane olmak üzere, Ankara İzmir Antalya Denizli Adana Çanakkale Bodrum Diyarbakır kentlerinde Toplanma ve Yoga Merkezleri bulunmakta ve Sahaja Yoga hareketinin kurucusu –peygamberi- Shri Mataji’nin de katıldığı toplu Aydınlanma Törenleri yapılmaktadır.
Psikolojinin alt dalları hakkında bilgi
Psikolojinin Bazı Alt Alanları
Psikologların uzmanlaşabilecekleri alan sayısı oldukça fazladır ve bu nedenle kendilerini farklı etiketlerle tanımlarlar. Aşağıda size genel bir fikir verebilmek için bazı alanlar tanıtılmıştır.
Psikoloji insan ve hayvan davranışını anlamamızı sağlayan hem bir araştırma, hem de insana ait sorunların çözüldüğü bir uygulama alanıdır. Aşağıda tanıtılan alt alanlarda psikologlar, araştırmacı, uygulamacı ya da her iki rolde birden çalışırlar. Psikolojinin en önemli özelliklerinden biri de bilimin uygulama ile birlikte yer alması ve ikisinin birlikte ilerlemesidir.
Adli Psikoloji (Adli psikolog): Yasal konulara ve sorunlara psikolojinin ilkelerini uygulamak üzere hukuk ile psikoloji arasında kurulan ilişkiden doğan bir alandır. Adli psikologlardan bazıları hem psikoloji hem de hukuk eğitimi almışlardır. Mahkemelerde genellikle onların uzmanlıklarına gereksinim duyulur. Örneğin, hüküm giymiş ya da göz altında tutulan kişilerin davranışlarını ve duygusal strese maruz kalıp kalmadıklarını değerlendirir ve ebeveynlerden hangisi çocuğun velayetini almalıdır ya da bir sanığın zihinsel kapasitesi mahkemede savunma yapmak için yeterli midir gibi sorunlu durumlarda hakime yardımcı olurlar. Lisans ya da yüksek lisans derecesine sahip olanlar, ıslahevi, hapishane ve adli tıp enstitülerinde, hukuk uygulama birimlerinde çalışırlar. Doktora derecesini almış olanlar ise psikoloji bölümlerinde ve hukuk fakültelerinde, araştırma organizasyonlarında ve toplum sağlığıyla ilgili kuruluşlarda danışmanlık yapmakta ya da hukuk uygulama birimlerinde, mahkemelerde ve ıslahevlerinde çalışmaktadırlar.
Deneysel Psikoloji (Deneysel psikolog): Temel davranışsal süreçlerdeki değişiklikleri araştıran ve öğreten psikologlardır. Deneysel psikoloji içindeki önemli alt dallardan biri, bilginin işlenmesi, belleğimizde depolanması, depodan geri çağrılması ve problem çözme durumlarına uygulanması gibi bilgi işleme sürecini çalışan bilişsel psikolojidir. Öğrenme, duyum, algı, performans, motivasyon, bellek, dil, düşünme, iletişim ve problem çözme, yeme, okuma gibi davranışların altında yatan fizyolojik süreçlerin araştırılmasıyla ilgilenen alt alan ise fizyolojik psikolojidir. Deneysel psikologlar, hayvan davranışlarını da inceler ve insan davranışlarıyla ilişkilendirirler. Deneysel psikologlar, aynı sosyal psikologlar gibi genellikle akademik alanda ve araştırma enstitülerinde çalışırlar.
Eğitim Psikolojisi (Eğitim psikoloğu): Eğitim psikoloğu insanların nasıl öğrendiğini ve etkili öğrenmenin gerçekleştirilmesi üzerine yoğunlaşırlar. Her yaştaki insanın eğitimi için gerekli araç, gereç ve yöntemleri geliştirirler. Becerileri değerlendirir ve eğitim programlarının düzenlenmesine ve uygulanmasına yardımcı olurlar. Ayrıca yüksek teknik becerilerin öğretimi, değerlendirilmesi ve düzenlenmesi konularında da eğitim psikologlarından yararlanılmaktadır.Yetenek, güdü, sınıf ortamı gibi pek çok etmeni dikkate alırlar. Eğitim psikologlarının bazıları bilgisayar programlarında da kullanılabilecek yeni yönergeler geliştirirler, öğretmenlere eğitim verirler ve öğretmenlerde iş verimini, performansını ve doyumunu etkileyen etmenleri çalışırlar.Doktora eğitimli gelişim psikologlarının çalışma alanları genellikle öğretim üyeliği ve çeşitli eğitim ortamlarında danışmanlıktır.
Endüstri/Örgüt Psikolojisi (Endüstri psikoloğu): İş yaşamını iyileştirme ve üretimi arttırma amacıyla psikolojik ilkeleri iş yaşamına uygularlar. Bu psikologların çoğu insan kaynakları uzmanı olarak görev yaparlar. Plan yapma, kaliteli yönetim, örgütsel değişim gibi alanlarda eleman örgütlenmesi ve eğitimi konularında çeşitli örgütlere yardımcı olurlar. İlgileri arasında, örgütsel yapı, iş verimi, iş doyumu, tüketici davranışı, personel seçimi ve personelin geliştirilmesi gibi konular yer almaktadır. Endüstri psikologlarının sorumlulukları arasında araştırma yapmak, araştırma sonuçlarını kullanılır kılmak ve problem çözücü olarak işlev görmek de vardır. Endüstri/örgüt psikologları, ticarette, endüstride, kamu kurumlarında ve üniversitelerde çalışabilirler ve firmalara danışmanlık yapabilirler.
Gelişim Psikolojisi (Gelişim Psikoloğu): Gelişim psikologları doğum öncesinden başlayarak ölüme kadar uzanan yaşam süresinde insan gelişiminin evreleri üzerinde çalışırlar. Gelişim psikologları yaşa bağlı davranış değişikliklerinin tanımlanması, açıklanması ve ölçülmesiyle ilgilenirler. Gelişimdeki evrensel nitelikler, kültürel ve bireysel farklılıklar üzerinde çalışırlar. Doktora düzeyindeki gelişim psikologları, arştırma yapma ve öğretim üyeliği gibi faaliyetlerde bulunabilirler. Lisans ve yüksek lisans mezunu olanlar kreş ve gündüz bakımevlerinde, okulöncesi eğitim veren diğer kurumlarda, hastahane ve kliniklerde gelişim psikoloğu olarak çalışabilirler.Huzurevleri ve diğer merkezlerdeki yaşlıların belirlenen hedeflere yönlendirilmeleri, yetiştirme yurdu ve bakımevlerinde ergen ve gençlere uygulanan programların değerlendirilmesi türünde faaliyetleri de yürütürler.
Klinik Psikoloji (Klinik psikolog): Zihinsel davranışsal ve duygusal bozukluğu olan bireyleri değerlendirip, tedavi ederler. Klinik psikologların ilgilendikleri sorunlar, gelişim dönemleriyle ilgili kısa süreli gelişimsel krizlerden (ergenlikteki başkaldırı ve orta yaşta kendilik değerindeki düşme gibi) fobi, depresyon ya da şizofreni gibi daha ağır sorunların tedavisine kadar değişebilmektedir. Pek çok klinik psikolog aynı zamanda araştırma da yapmaktadır. Araştırma konuları arasında başarılı bir klinik psikoloğun özelliklerini ve bir tedavinin etkililiğinde rolü olan faktörleri belirleme, başarılı yaşlanmayla veya çeşitli davranış bozukluklarıyla ilişkili olan etmenler, fobilerin nasıl geliştiği ya da şizofreninin nedenlerini belirleme gibi konular sayılabilir. Ayrıca bireyi değerlendirmek amacıyla test ya da ölçek uygulama ve yorumlama ile tedavi amaçlı bireysel ya da grup terapisi yapma da klinik psikoloğun önemli görevleri arasındadır. Lisans ya da yüksek lisans eğitimi olan klinik psikologlar kendi muayenehanelerini açamasalar bile, doktora eğitimli bir başka klinik psikoloğun gözetiminde çalışabilirler.
Nöropsikoloji ve Psikobiyoloji (Nöropsikolog): Biyolojik sistemler ile zihnin işlevi ve davranış arasındaki ilişkiyi incelerler. Beynin biyokimyasal mekanizmaları, beyin yapılarının fonksiyonları, kimyasal ve fiziksel değişikliklerin davranışlara ve duygulara etkisini araştırırlar. Nöropsikolog, merkezi sinir sistemi bozukluklarının teşhis ve tedavisi ile ilgilenir ve davranış bozukluğunun teşhisi ve rehabilitasyonu için hastayla çalışır. Klinik nöropsikologlar, nöroloji, pediatri, beyin cerrahisi, psikiyatri kliniklerinde görev alırlar. Bu alanda yetişmiş akademik personel, nöropsikolog yetiştirir ve klinik psikolog ile tıp doktorlarının eğitimini üstlenir. Lisans ya da yüksek lisans derecesi olanlar nöropsikolojik değerlendirmede ya da araştırma laboratuvarlarında araştırma yardımcısı olarak çalışabilirler.
Okul Psikolojisi (Okul psikoloğu): Okul psikologları özel ya da devlet okullarında çalışır, öğrencilere danışmanlık ve değerlendirme yaparlar. Ruh sağlığı ve öğrenme için gerekli çevresel koşulları düzenleme ile de ilgilenirler. Sınıf ortamını bozan ya da özel eğitime gereksinimi olan çocuklar ile ilgilenir, programlar geliştirir ve değerlendirir; sınıf yönetimi konusunda öğretmenlere eğitim verirler. Ailelere ve okul çalışanlarına da psikolojik ve eğitsel konularda danışmanlık yaparlar. Okul psikologları, anaokullarında, hastanelerde ve ruh sağlığı kliniklerinde çalışabilirler.
Psikometri (Psikometrist): Psikolojik bilginin elde edilmesi ve uygulanması sırasında kullanılacak teknik ve yöntemler üzerinde çalışırlar. Zeka, kişilik, yetenek ve diğer alanlardaki testleri geliştirirler. Bu testler, klinik, danışmanlık, iş yaşamı, endüstri ve okul gibi alanlarda kullanılmaktadır. Psikometristler, araştırma desenleri, veri analizi ve verinin yorumlanması konularında da faaliyet gösterirler. Bu alanda çalışan psikologlar, matematik, istatistik, teknoloji, ve bilgisayar programları bilgileriyle donanmışlardır. Yüksek lisans derecesi olanlar genellikle endüstride, araştırma merkezlerinde ve test geliştirme alanında çalışırlar.
Sağlık psikolojisi (Sağlık psikoloğu): Sağlık psikologları, hastalıkların önlenmesi ve sağlığın sürdürülebilmesi için araştırmacı ve uygulamacı olarak çalışırlar. Sağlığı ve hastalığı etkileyen biyolojik, psikolojik ve sosyal etmenlerle ilgilenirler. İnsanların hastalıkla nasıl başedebildikleri, neden bazı insanların tıbbi önerileri izlemedikleri, acının en etkili bir biçimde nasıl denetlenebileceği ve kötü alışkanlıkların nasıl değiştirileceği ile ilgilenirler. Örneğin, sigara bırakma, kilo verme, stresi kontrol altına alma gibi konularda programlar ve sağlık kampanyaları düzenlerler. Duygusal ve fiziksel sağlığı iyileştirici sağlık stratejileri de geliştirirler.Ayrıca hasta-hekim ilişkisi ve sağlık personelinin sorunları da ilgi alanları içindedir. Sağlık örgütleri, kamu sektörü, hastane ve tıp merkezlerinde ya da polis güvenlik servislerinde çalışırlar. Henüz bu alanda oluşturulmuş bir yüksek lisans ya da doktora programı yoktur. Psikoloji bölümlerinin bazılarında verilen Sağlık Psikolojisi dersleri ve Türk Psikologlar Derneği bünyesinde verilen hizmet içi eğitim kurslarıyla eksiklik giderilmeye çalışılmaktadır. Genellikle psikologlar, psikolojinin klinik veya sosyal psikoloji alanlarında bir uzmanlaşmadan sonra bu alana yönlendirilmektedirler.
Sosyal Psikoloji (Sosyal psikolog): Sosyal psikologlar insanların birbirleri ile nasıl etkileşime girdikleri ve sosyal çevrelerinden nasıl etkilendikleriyle ilgilenirler. Bireyleri, grupları ve grup davranışını, tutumları, önyargıları ve bunların oluşumu ile değişimini incelerler. Arkadaşlık, ikili ilişkiler, çekicilik ve saldırganlık gibi konular üzerinde araştırma yaparlar. Dolayısıyla sosyal psikolojide genellikle doktora derecesi gereklidir ve sosyal psikologlar çoğunlukla akademik ortamlarda çalışırlar. Ancak son yıllarda reklam şirketlerinde, hastanelerde, eğitim kurumlarında, mimarlık ve mühendislik firmalarında ve çeşitli kamu alanlarında araştırmacı-danışman olarak çalışmaktadırlar.
Spor Psikolojisi (Spor psikoloğu): Spor psikolojisi, psikoloji ilkelerinin spor ortamına uygulanmasını içeren bir alt alandır. Spor psikologları hem akademisyen hem de uygulamacı olarak çalışırlar.Spor psikologları, uygulamacı olarak takımın performansını artırmaya ve takım içinde olumlu bir hava yaratmaya çalışırlar. Bir yarışma öncesindeki kaygı ve sonrasındaki başarısızlık duygusu ile nasıl başedilebileceği konularında sporculara yardımcı olurlar; ayrıca, sporcuların yarışma amaçlarına yoğunlaşmalarına ve güdülenmelerine yardım ederler. Araştırmacı spor psikologları ise sporda davranış ve performansı etkileyen faktörleri araştırırlar. Ülkemizde henüz gerçek anlamda spor psikolojisi eğitimi veren bir birim bulunmamakla birlikte bu alana duyulan ihtiyaç gün geçtikçe artmaktadır.
Trafik Psikolojisi (Trafik psikoloğu): Trafik psikolojisi, psikoloji ilkelerinin trafik ve yol güvenliği alanına uygulanmasıdır. Türkiye de yeni bir alan olan trafik psikolojisinin etkinlikte bulunduğu alanlar; sürücü yeteneklerinin psikoteknik değerlendirilmesi, sürücülük tarzları ve trafikte risk alma davranışı, sürücü eğitimi ve rehabilitasyonu, ergonomi, trafik güvenliği için bilinçlendirme, trafik yasalarını yapan ve uygulayanlara danışmanlık, trafikle ilgili davranış tutum yetenek ve becerileri ölçme araçları geliştirme, bu konularla ilgili araştırmalar ve üniversitelerde trafik psikolojisi dersleri verme olarak sıralanabilir. Trafik psikolojisi alanında henüz üniversitelerimizde yüksek lisans programları yoktur. Ancak, Türk Psikologlar Derneği’nce düzenlenen sürekli eğitim programlarıyla alanda duyulan gereksinime yanıt verilmeye çalışılmaktadır
kaynak:turkpsikologlardernegi.org
Sembolik Mantık hakkında bilgi
Çağdaş mantığın ve çağdaş felsefenin kurucusu Alman mantıkçısı Gottlob Frege, "Matematik mantığın uygulama alanıdır" görüşünden hareketle matematiğin, mantığın aksiyomatik sistemi üzerine kurulabileceğini düşünmüştür. Bu düşünceden hareket ederek aritmetiğin temelleri konusundaki felsefi çalışmaları için bir mantık sistemi geliştirmişti.
Ç ağdaş mantığın ve çağdaş felsefenin kurucusu Alman mantıkçısı Gottlob Frege, "Matematik mantığın uygulama alanıdır" görüşünden hareketle matematiğin, mantığın aksiyomatik sistemi üzerine kurulabileceğini düşünmüştür. Bu düşünceden hareket ederek aritmetiğin temelleri konusundaki felsefi çalışmaları için bir mantık sistemi geliştirmişti.
Daha sonra, Frege'nin çalışmalarına dayanarak, Russell ve Whitehead 1910- 1913 yılları arasında Principia Mathematica adını verdikleri eserde matematiği mantığa indirgeyerek formel bir sistem haline getirmeye çalıştılar. Fakat matematiğin formel hale getirilemeyeceğini Gödel 1933'te yayınladığı bir kitabındaki (Über die unentsheidbare Saetze der Principia Mathematica und verwander Systeme) meşhur teoremiyle gösterdi.
Alan Robinson, 1967'de çözülüm teorem ispatlama yöntemini geliştirdi. Bu yöntem 1972'de A. Colmaurer tarafından ilk mantık programlama dilinin (Prolog) geliştirilmesine yol açtı. Bu dil 1975'te D. Warren tarafından “Warren Abstract Machine” (WAM) olarak ugulandı. Kişisel bilgisayarlar üzerinde ilk uygulamalar 1980'lerde ortaya çıktı.
Önermeler Mantığı
Formel sistemler şu elemanlardan meydana gelir: 1 Tanımlanmamış terimler 2 Tanımlar 3 Türetme kuralları 4 Aksiyomlar 5 Teoremler Formel mantığın tanımlanmamış terimleri olarak, basit önerme (P) ve mantıksal bağlar (değil, ve, veya, eğer-ise, eğer ve ancak-ise) gösterilebilir. Tanımlanan terimlere örnek olarak bileşik önerme kavramını gösterilebilir. Aslında yukarıda verilen mantıksal bağlar bir tek mantıksal bağ yardımıyla tanımlanabilir.
Önerme
Aşağıdaki cümleler önermelere örnektir:
Bugün hava güneşlidir. 3 asal sayıdır. Duygu 21 yaşındadır. Mantıksal bağlar kullanarak basit önermelerden başka önermeler kurulabilir, ki bunlara “bileşik önermeler” denir.
Değilleme
Bir önerme “değil” eki ile karşıt ifadeye çevrilebilir; buna değilleme denir.
''Örnek'': “Duygu 21 yaşında değildir.”
Birleşim
İki veya daha fazla önermeden “ve” mantıksal bağını kullanarak bileşik önermeler kurulabilir. Örnek olarak: “Bu gün hava açık ve sıcak” cümlesini verilebilir. Doğal dilde bazen “fakat” bağlacını da kullanıyoruz. ''Örnek'': “Dün hava açık, fakat rüzgarlı idi.”
Ayrılım
İki veya daha fazla basit önermeden “veya” (ya da) mantıksal bağını kullanarak bilesik önermeler kurulabilir.
''Örnek'': “Bugün Aselsan veya Teletaş'tan ziyaretçiler gelecek.”
Şartlı cümle
Aynı şekilde, iki veya daha fazla sayıda önermeden (eğer-ise) bağını kullanarak şartlı önermeler kurulabilir.
''Örnek'': “Eğer yağmur yağıyor ise, hava bulutludur.”
Bazen “eğer-ise” bağı yerine doğal dilde “gerektirir” bağını da kullanabiliyoruz.
''Örnek'': “Yağmur yağıyor olması havanın bulutlu olmasını gerektirir.”
Çift şartlı önermeler
Yine, “eğer ve ancak-ise” bağını kullanarak birden fazla önermeden çift şartlı önermeler kurulabilir. Bu tür önermeler doğal dilde daha az kullanılmasına rağmen, fizik ve matematikte sık sık kullanılmaktadır.
''Örnek'': “Eğer ve ancak çalışanlar ücretlerde aşırı artış talep ederlerse enflasyon düşmez.”
Aynı cümle şu şekilde de ifade edilebilir: “Eğer, çalışanlar ücretlerde aşırı artış talep ederlerse enflasyon düşmez, ve eğer enflasyon düşmezse çalışanlar ücretlerde aşırı artış talep ederler.”
Cebirde olduğu gibi, sembolik veya matematiksel mantıkta da, önermeler yerine önermesel değişkenler kullanılır (P, Q, R, S, T harfleri gibi).
Mantıksal bağlar
Mantıksal bağlar şu sembollerle gösterilir:
\neg: değil \land: ve \lor: veya \to: eğer-ise \leftrightarrow: eğer ancak-ise
Böylece şu ifadeler, önermesel formüller olacaktır:
\neg P, P \land Q, P \lor Q, P \to Q, P \leftrightarrow Q
''Örnek'': "Eğer sendika veya fabrika yöneticileri inada devam ederlerse, grev ancak hükümet bir kararname çıkarır ve fabrikaya polis göndermezse önlenir."
P: Sendika inada devam eder Q: Fabrika yöneticileri inada devam eder R: Grev önlenir S: Hükümet kararname çıkartır T: Hükümet fabrikaya polis göndermez
(P \lor Q) \to (R \leftrightarrow S \land T)
Doğruluk cetvelleri
Mantıkta önermeler doğru ya da yanlış olabilir, fakat hem doğru hem yanlış olamaz. Bir önermeye yüklenen bu “doğru” ve “yanlış” yüklemlerine onun “doğruluk değeri” denir. Buna göre, şimdi şu önermesel formüllerin doğruluk değerlerini irdeleyelim: \neg P, P \land Q, P \lor Q, P \to Q, P \leftrightarrow Q “Değil” sözcüğünün anlamından hareketle, eğer bir P önermesi doğru ise onun değillemesi, yani \neg P yanlıştır, ve bunun tersi. Mesela, P önermesi “Ay dünyanın uydusudur” cümlesi yerine geçiyorsa, bunun değillemesi olan \neg P yanlıştır. Gene, kural olarak iki veya daha fazla önermenin birleşimi, ancak birleşen bütün önermelerin doğru olması halinde doğrudur. Mesela, “3 asal sayıdır ve 2+2=5'tir” yanlış bir bileşik önermedir. Yine kural olarak, ayrık önermelerin doğru olabilmesi için bileşenlerden birinin doğru olması yeterlidir. Ayrık önermeler ancak bunları meydana getiren bileşenlerin hepsinin birden yanlış oldugu halde yanlış sayılır. Bileşik önermeler için doğruluk tabloları şu şekilde verilebilir:
P Q \neg P P \land Q P \lor Q P \to Q P \leftrightarrow Q
D D Y D D D D
D Y Y Y D Y Y
Y D D Y D D Y
Y Y D Y Y D D
''D: doğru, Y: yanlış''
;Eşdeğerlikler:
\neg \neg P = P \neg P \lor Q = P \to Q \neg (P \lor Q) = \neg P \land \neg Q \neg (P \land Q) = \neg P \lor \neg Q
;Karşıtlıklar:
\neg P \times P (P \to Q) \times (P \land \neg Q) (P \lor Q) \times (\neg P \land \neg Q) (P \land Q) \times (\neg P \lor \neg Q)
Mantıksal kavramlar
;Tavtoloji: Bir önermesel formülün (veya bileşik önermenin) doğruluk cetvelindeki son değerlendirme sütunundaki bütün değerler “doğru” çıkıyorsa, bu önermesel formüle “tavtoloji” denir.
;Çelişki: Bir önermesel formülün (veya bileşik önermenin) doğruluk cetvelindeki son değerlendirme sütunundaki bütün değerler “yanlış” çıkıyorsa bu önermesel formüle “çelişki” denir.
;Bazen doğruluk: Bir önermesel formülün (veya bileşik önermenin) doğruluk cetvelindeki son değerlendirme sütunundaki değerlerden bazıları “doğru” bazıları “yanlış” çıkıyorsa bu önermesel formüle “bazen doğru” denir.
;Tutarlılık: Bir bileşik önermeye “ve” ekiyle başka bir önerme eklendiği zaman bir çelişki ortaya çıkmıyorsa, eklenen önerme öncekiyle tutarlıdır denir.
;Geçerlilik: Bir A1, A2, ..., An önerme dizisindeki bütün A’lar doğru olduğu zaman bir B hükmü de doğru oluyorsa B’ye A1, A2, ..., An önermelerinin geçerli sonucudur denir. Geçerlilik şu şekilde gösterilir:
A1, A2, ..., An |= B.
;Mantıksal İçerik: Bir bileşik önermeyi yanlış yapan şartların sayısının bütün şartların sayısına oranı ne kadar büyükse, o önermenin mantıksal içeriği o kadar fazladır. Çelişkinin mantıksal içeriğinden bahsedilemez (çünkü yoktur).
Yüklemler Mantığı
Önermeler mantığının türetim kuralları matematik için yeterli olmadığı gibi gündelik dil için de yeterli değildir. Mesela, klasik mantıkta "Her asal sayı bir doğal sayıdır" ve "3 asal sayıdır" öncüllerinden, "3 doğal sayıdır" sonucunu çıkarabiliyoruz. Fakat bu akıl yürütmenin doğruluğu, önermeler mantığının kuralları çerçevesi içinde kanıtlanamaz. Bunun nedeni de şudur: Önermeler mantığı bileşik önermeler içindeki basit önermeler arasındaki mantıksal bağlara ve basit önermelerin doğruluk değerlerine göre bileşik önermelerin doğruluklarını inceler. Diğer bir deyişle, önermeler mantığı bir önermeyi birçok maksat için yeterli ayrıntıda analiz etmez. İşte, terimler, yüklemler ve niceleyiciler diye isimlendireceğimiz mantıksal kavramlar yardımıyla gündelik dili ve matematiğin dilini büyük ölçüde sembolize edebiliriz. Yüklemler mantığında da aynı matematikte olduğu gibi, sabitler ve değişkenler kullanılır. Biraz önce bahsedilen "terimleri" iki sınıfa ayırabiliriz: Bireysel değişkenler, bireysel sabitler. Bireysel sabitlere örnek olarak birey olduğunu bildiğimiz varlıkları sayabiliriz: “Gökhan”, “Tekir”, “gül” gibi. Bunlar yerine de “insan”, “hayvan”, “bitki” kavramlarının çerçeveleri içinde olmak üzere x, y, z, değişken sembollerini kullanabiliyoruz. Matematikte değişkenler genellikle sayılar veya fonksiyonlar olabilir. Yüklemler mantığında ise bireysel terimler değişken olabildiği gibi, yüklemler de sabit veya değişken olabilir. Yüklemsel sabitlere örnek olarak önermeler içinde yer alan yüklemleri gösterebiliriz: “sayı”, “meyve”, “uydu”, “sert” gibi. Buna göre,
''7 bir asal sayıdır.'' ''Elma bir tür meyvedir.'' ''Miranda, Neptün'ün uydusudur.'' ''Demir sert bir metaldir.''
...cümleleri içinde "7", "elma", "Miranda", "Neptün" ve "demir" bireysel sabitler, “asal sayı, “meyve”, “uydu” ve “sert metal” de yüklemsel sabitlerdir.
Yüklemsel ifadelerde yüklemler yukarıdaki örneklerde görüldüğü gibi bir veya iki terimli (veya argümanlı) olabildiği gibi, daha fazla sayıda argüman da içerebilirler. Mesela: “Beril, Akın ve Şebnem'nin önünde oturuyor” dediğimiz zaman, burada “önünde oturuyor” ifadesini yüklem olarak; Beril, Akın ve Şebnem isimlerini de bireysel sabitler olarak almış oluyoruz. Yüklemsel ifadeler yüklemin aldığı terim sayısına göre şu genel biçimlerde gösterilebilirler: P(a), Q(b,c), R(d,e,f), ... Bu ifadelerde, hemen görülebileceği gibi, bireysel sabitler yerine x, y, z gibi değişkenler koyarsak, P(x), Q(b,y), R(z,e,f) ...gibi değişken terimli yüklemsel ifadeler elde ederiz.
Eşdeğerlik ve karşıtlık
A(x) yüklemsel bir formül olsun. Şu ifadeleri gözönüne alalım:
a) \forall x A(x) b) \exists x A(x) c) \forall x (\neg A(x)) d) \exists x (\neg A(x))
Bunları doğal dile çevirirsek: a) Herşey A yüklemine (özelliğine) sahiptir. b) Bazı şeyler A yüklemine (özelliğine) sahiptir. c) Hiçbir şey A yüklemine (özelliğine) sahip değildir. d) Bazı şeyler A yüklemine (özelliğine) sahip değildir. Burada görüldüğü gibi, d, a'nın karşıtı (değillemesi), c de b'nin karşıtıdır. Şu halde, \exists x A(x) yerine \neg \forall x \neg A(x) kullanabiliriz, çünkü bunlar mantıksal olarak özdeştir, aynı şekilde \forall x A(x) yerine \neg \exists x \neg A(x) ifadesini kullanabiliriz. Yüklemsel ifadelerde değilleme ve niceleyicilerin yeri, anlam bakımından önemlidir. Örneğin: \neg \forall x asal(x), “her sayı asal değildir” anlamına gelirken, \forall x \neg asal(x) ise “hiçbir sayı asal değildir” anlamına gelir.
;Eşdeğerlikler: \forall x P(x) = \neg \exists x \neg P(x) \exists x P(x) = \neg \forall x \neg P(x) \neg \exists x P(x) = \forall x \neg P(x) \neg \forall x P(x) = \exists x \neg P(x) ;Karşıtlıklar: \forall x P(x) \times \exists x \neg P(x) \exists x P(x) \times \forall x \neg P(x) \neg \exists x P(x) \times \exists x P(x) \neg \forall x P(x) \times \forall x P(x)
Çözülüm Teorem İspatlama
Çözülüm teorem ispatlama, mantık teoremlerinin ispatlanması için A. Robinson tarafından geliştirilmiş bir tekniktir. Bu tekniğin esası şudur: Eğer “ve” bağı ile bağlı P1, ..., Pn önermelerinden bir Q önermesi dedüktif olarak çıkarılabiliyorsa, o zaman Q'nun değillemesini bu önermelere “ve” bağı ile kattığımız zaman bir çelişki elde ederiz. Sembollerle gösterecek olursak: P_1 \land, ..., \land P_n \to Q
...çıkarımı geçerli ise, P_1 \land, ..., \land P_n \land \neg Q
...bir çelişkidir. Bu yöntemin kullanılabilmesi için, P1, ..., Pn önermelerinin, eşdeğerlik dönüşümleri kullanılarak “birleşimli normal biçim” denilen bir biçime getirilmesi gerekir. Bu biçim sadece “değil”, “ve” ve “veya” mantıksal bağlarını içerir. ''Örnek 1'':
P -> Q ~P V Q ~P V Q
P P P
------ ------ ~Q
Q Q ------
Bu örnekte P \to Q şartlı önermesi yerine, eşdeğeri \neg P \lor Q konulmuştur ki bu, P \to Q önermesinin normal biçimidir.
''Örnek 2'':
A -> B ~A V B ~A V B
B -> C ~B V C ~B V C
A A A
-------- --------- ~C
C C ---------
Çözülüm teorem ispatlama yöntemi, yüklemler mantığının teorem ispatlama problemlerinde de uygulanmaktadır. Yüklemler mantığında teorem ispatı sırasında bireysel sabitlerin değişkenlerin yerine konulmasına “birleştirme” denilir.
''Örnek 3'':
P(x,y) -> Q(x) ~P(x,y) V Q(x) ~P(a,y) V Q(a)
P(a,y) P(a,y) P(a,y)
-------------- --------------- ~Q(a)
Q(a) Q(a) ---------------
Bulanık Mantık
Bulanık mantık 1960’ların ortalarında Lotfi Zadeh tarafından iki değerli mantık ve olasılık teorisine alternatif olarak geliştirilmiştir. Bulanık mantıkçılara göre iki değerli mantık ve kümeler teorisi daha genel çok değerli bir teorinin özel halidir. Zadeh (1965) bulanık kümeleri ve bulanık mantığı şu şekilde tanımlamaktadır: "Bulanık sistemlerde temel düşünce bulanık mantıkta doğruluk değerleri (veya bulanık kümelerde üyelik değerleri) 0 ile 1 arasında değişen değerlerdir ki burada 0 mutlak yanlış, 1 de mutlak doğru olmaktadır."
Doğal dilde kullandığımız birçok cümlede “az”, “çok”, “orta” gibi kalitatif niceleyiciler kullanıyoruz. Bu tür cümleleri bulanık mantığın gösterimi ile ifadelendirmek daha kolay olmaktadır. Bulanık mantıkta “Ahmet yaşlıdır” ve “Bugün hava sıcaktır” cümlelerindeki “yaşlı” ve “sıcak” ifadelerine iki değerli mantıktaki gibi “doğru” veya” yanlış” yerine 0 ile 1 arasında değer verilebilmektedir.
Bulanık mantığın formel tanımları
X, elemanları x’ler olan bir nesneler kümesi olsun, yani X = ( x ). X’in içinde bir A bulanık kümesi bir üyelik fonksiyonu mA(x) ile karakterize edilir. Bu fonksiyon X içindeki her nesneyi, 0 ile 1 arasındaki bir reel sayıya 0,1 tekabül ettirir. Yukarıdaki örnekte A, yaşlı insanlar kümesi olabilir. Ahmet de X insanlar genel kümesinin bir üyesi olarak yaşlı insanlardan biri olabilir, ki A’daki üyelik derecesine göre üyelik değeri 0,1 reel sayılar aralığında yer alır.
mA(x) değeri 1’e yaklaştığında x’in A içindeki “üyelik derecesi” artar. Bütün x’ler için mA(x) = 0 ise, A boş bir küme olur ve bütün x’ler için mA(x) = mB(x) olduğunda da A=B olur. Bulanık kümelerle ilgili tarifler de şöyledir:
m(karşıt A) = 1 – mA.
Eğer X’in bütün x’leri için mC(x) = MAXmA(x), mB(x) ise, C, A ve B’nin birleşimidir.
Eğer X’in bütün x’leri için mC(x) = MINmA(x), mB(x) ise, C, A ve B’nin arakesitidir.
AK Parti hakkında bilgi
Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP) 14 Ağustos 2001 tarihinde kurulan siyasi parti. 22 Haziran 2001'de Fazilet Partisi'nin resmen kapatılmasının ardından yeni bir siyasi oluşum başlatan 'Yenilikçiler' grubu, 14 Ağustos 2001'de, Recep Tayyip Erdoğan başkanlığında Adalet ve Kalkınma Partisi'ni kurdu.
Batlamyus evren modeli hakkında bilgi
Batlamyus'un çalışmalarının temelleri Hipparchus'a dayanır, Batlamyus'un 1400 yıl hükümdarlık süren dünya merkezli evren modeli oluşturmasında çok büyük etkisi olmuştur. Batlamyus, Hipparchus'un 850 yıldız içeren yıldız kataloğunu 1022 yıldıza çıkarmıştır. Bu arada gezegenlerle de ilgilenen Batlamyus, Aristoteles'in dönen kürelerinin, gezegenlerin hareketini ve parlaklıklarının değişiminin nedenini açıklamakta yeterli olmadığını fark etmiştir. Bu durumu düzeltmek için gezegenlerin Dünya etraf
B atlamyus'un çalışmalarının temelleri Hipparchus'a dayanır, Batlamyus'un 1400 yıl hükümdarlık süren dünya merkezli evren modeli oluşturmasında çok büyük etkisi olmuştur. Batlamyus, Hipparchus'un 850 yıldız içeren yıldız kataloğunu 1022 yıldıza çıkarmıştır.
Bu arada gezegenlerle de ilgilenen Batlamyus, Aristoteles'in dönen kürelerinin, gezegenlerin hareketini ve parlaklıklarının değişiminin nedenini açıklamakta yeterli olmadığını fark etmiştir. Bu durumu düzeltmek için gezegenlerin Dünya etrafında dolanırken aynı zamanda da Dünya merkezli çember üzerinde dairesel bir hareket (epicycle) yapmaları gerektiğini düşünmüştür.
Böylece gezegenler Dünya'dan farklı uzaklıklarda bulunabilecekti ve buna bağlı olarak parlaklık değişimlerinin nedeni de anlaşılmış olacaktı, çünkü gezegen uzaklaştıkça parlaklık azalacak yaklaştıkça ise artacaktı. Aynı zamanda gezegenlerin farklı hızlarda hareket etmesi de açıklanmış oluyordu.
İyi bir matematikçi olan Batlamyus, ortaya koyduğu modelin gözlemlerle karşılaştırıldığında tam bir doğruluktan uzak olduğunu fark edip bu durumu düzeltmek için Dünya'yı merkezden biraz dışarı yerleştirmiştir. Günümüzde gezegenlerin yörünge düzlemlerinin elips olduğu bilinmektedir.
Batlamyus. Dünya'yı merkezinin dışına taşıyarak bir bakıma elipse yakın bir yörünge önermiş oluyordu. Batlamyus, yörüngelerin elips olduğunu kabul etseydi, modelinin daha basit ve gözlemlere daha uyumlu olacağını biliyordu ama inançları doğrultusunda hareket ettiğinden dolayı dairesel yörüngelerde ısrarcı davrandı.
Aristoteles, dairesel hareketin en kusursuz hareket olduğunu savunmuştur ve Batlamyus da bu geleneğin izinden gitmiştir. Rönesans'a kadar geçerliliğini korumuş kilisenin desteğini almış olan bu model Kopernik Devrimi ile son bulmuştur.
Batlamyus evren modeli hakkında bilgi
Batlamyus'un çalışmalarının temelleri Hipparchus'a dayanır, Batlamyus'un 1400 yıl hükümdarlık süren dünya merkezli evren modeli oluşturmasında çok büyük etkisi olmuştur. Batlamyus, Hipparchus'un 850 yıldız içeren yıldız kataloğunu 1022 yıldıza çıkarmıştır. Bu arada gezegenlerle de ilgilenen Batlamyus, Aristoteles'in dönen kürelerinin, gezegenlerin hareketini ve parlaklıklarının değişiminin nedenini açıklamakta yeterli olmadığını fark etmiştir. Bu durumu düzeltmek için gezegenlerin Dünya etraf
B atlamyus'un çalışmalarının temelleri Hipparchus'a dayanır, Batlamyus'un 1400 yıl hükümdarlık süren dünya merkezli evren modeli oluşturmasında çok büyük etkisi olmuştur. Batlamyus, Hipparchus'un 850 yıldız içeren yıldız kataloğunu 1022 yıldıza çıkarmıştır.
Bu arada gezegenlerle de ilgilenen Batlamyus, Aristoteles'in dönen kürelerinin, gezegenlerin hareketini ve parlaklıklarının değişiminin nedenini açıklamakta yeterli olmadığını fark etmiştir. Bu durumu düzeltmek için gezegenlerin Dünya etrafında dolanırken aynı zamanda da Dünya merkezli çember üzerinde dairesel bir hareket (epicycle) yapmaları gerektiğini düşünmüştür.
Böylece gezegenler Dünya'dan farklı uzaklıklarda bulunabilecekti ve buna bağlı olarak parlaklık değişimlerinin nedeni de anlaşılmış olacaktı, çünkü gezegen uzaklaştıkça parlaklık azalacak yaklaştıkça ise artacaktı. Aynı zamanda gezegenlerin farklı hızlarda hareket etmesi de açıklanmış oluyordu.
İyi bir matematikçi olan Batlamyus, ortaya koyduğu modelin gözlemlerle karşılaştırıldığında tam bir doğruluktan uzak olduğunu fark edip bu durumu düzeltmek için Dünya'yı merkezden biraz dışarı yerleştirmiştir. Günümüzde gezegenlerin yörünge düzlemlerinin elips olduğu bilinmektedir.
Batlamyus. Dünya'yı merkezinin dışına taşıyarak bir bakıma elipse yakın bir yörünge önermiş oluyordu. Batlamyus, yörüngelerin elips olduğunu kabul etseydi, modelinin daha basit ve gözlemlere daha uyumlu olacağını biliyordu ama inançları doğrultusunda hareket ettiğinden dolayı dairesel yörüngelerde ısrarcı davrandı.
Aristoteles, dairesel hareketin en kusursuz hareket olduğunu savunmuştur ve Batlamyus da bu geleneğin izinden gitmiştir. Rönesans'a kadar geçerliliğini korumuş kilisenin desteğini almış olan bu model Kopernik Devrimi ile son bulmuştur.